ضمایم:

ضمایم:

 

 

 

در مورد تاریخچه راه آهن ایران چه میدانید؟

مختصری از تاریخچه احداث راه آهن در ایران

 

- راه آهن غیردولتی

 

راه آهن حضرت عبدالعظیم

 

درسال 1261 شمسی خط آهنی در حدود هشت کیلومتر و بعرض 1000 میلیمتر از تهران به شهرری بوسیله مسیوبواتال فرانسوی کشیده شد که بعدا امتیاز آن به یک کمپانی بلژیکی واگذار گردید.

 

 

 

راه آهن شرکت نفت

 

شرکت سابق نفت نیز برای رفع حوائج خود در محوطه تاسیسات نقت جنوب اقدام باحداث راه آهنی نمود که حدود آن 165 کیلومتر و عرض آن بین خزیمه و مسجد سلیمان 760 میلیمتر و درآبادان به 920 میلیمتر می رسید. از خصایص لکوموتیوهای این راه آهن آن بود که در موقع سوختن و کار جرقه تولید نمی کردند.

 

 

 

- راه آهن دولتی

 

راه آهن سراسری

 

ایجاد راه آهن درایران همواره یکی از آرزوهای بزرگ و ملی محسوب می گردید. و باینکه در حدود نیم قرن کوشش هائی از طرف اولیاء امور در انجام این امر خطیر بعمل می آمد تحقق این آرزوی ملی تا سال 1306 بطول انجامید.

در23 مهرماه 1306 اولین کلنگ ساختمان سراسری درتهران محل فعلی ایستگاه تهران برزمین زده شد و ازهمان وقت رسما ساختمان راه آهن از سه نقطه جنوب - مرکز - شمال آغاز گردید و برای اینکه این امر خطیر باسرمایه داخلی و بدون استمداد از بیگانگان انجام یابد و از طرفی تحمل هزینه آن برای ملت ایران طاقت فرسا نباشد، قبل از شروع بساختمان راه آهن بنابفرمان دولت وقت قانون انحصار قند و شکر و چای را وضع و درنهم خرداد 1304 بتصویب مجلس شورای ملی رسانید.

بموجب این قانون مقررگردید ازهرسه کیلوقند وشکر دوریال و ازهرسه کیلوچای شش ریال مالیات اخذ و درآمد حاصله ازآن صرف هزینه ساختمان راه آهن سراسری گردد. راه آهن سراسری در27 مرداد ماه 1317 بپایان رسیده و دوخط شمال و جنوب درایستگاه سمیه بیکدیگر متصل و درروز سوم شهریورماه 1317 این خط با تشریفات خاصی رسما افتتاح و بهره برداری آن شروع شد.

 

راه آهن گرمسار- مشهد

 

زمانیکه راه آهن سراسری درشرف اتمام بود، وزارت راه مامور ساختمان سایر خطوط گردید و اولین خطی که پس از خط سراسری اقدام بساختمان آن گردید ، خط گرمسار-مشهد است . ساختمان خط مذبور از روز 24 اسفند 1316 آغاز و زیرسازی و ریل گذاری آن تا ایستگاه شاهرود بطول 315 کیلومتر تا سال 1320 باتمام رسیده و بهره برداری از آن شروع شد. لیکن عملیات ساختمانی از شاهرود ببعد بعلت بروز جنگ جهانی دوم متوقف گردید تااینکه بعداز پایان جنگ و رفع محظورات مجددا عملیات ساختمانی آن از سال 1326 بوسیله وزارت راه و از اعتبارات سازمان برنامه شروع گردید و پس از پیشرفت عملیات ساختمانی از اسفندماه 1333 ریل گذاری آن بوسیله اداره ساختمان وزارت راه و از هفدهم دیماه 1334 توسط راه آهن دولتی ایران آغاز و درهفدهم دیماه 1335 خاتمه یافت و از همان تاریخ اقدام به قبول بار ازهمه نقاط راه آهن به این خط گردید.

 

راه آهن تهران - تبریز

 

دومین خطی که پس ازتکمیل راه آهن سراسری اقدام بساختمان آن گردید، خط تهران - تبریز میباشد . ساختمان این خط روز هیجدهم آبانماه 1317 از تهران شروع و تا روز چهاردهم آبانماه 1321 ساختمان و ریلگذاری آن تامیانه خاتمه یافت و بلافاصله بهره برداری ازآن شروع گردید. لیکن بعلت بروز جنگ دوم جهانی عملیات این خط نیز متوقف و پس از پایان جنگ مانند خط گرمسار - مشهد عملیات ساختمانی آن بوسیله وزارت راه شروع و ریلگذاری آن از میانه شروع و روز 29 مهر 1335 به ایستگاه مراغه رسیده و از دهم دیماه 1335 بهره برداری از تهران تا مراغه آغاز گردبد.

 

 

راه آهن قم -یزد

 

ساختمان این خط از نهم آذرماه 1317 از قم شروع و پیش بینی شده بود که در سال 1321 خاتمه یابد لیکن پس از وقایع 1320 عملیات خط مذبور نیز متوقف گردید. چون قسمتی از زیرسازی این خط حاضر و برای ریلگذاری آماده بود در تاریخ 29 فروردین 1326 راه آهن دولتی ایران با مصالح موجود اقدام بریلگذاری از قم بکاشان نموده و در تاریخ 26 اردیبهشت ماه 1328 عملیات ریلگذاری خاتمه یافته و از روز 19 خرداد ماه 1328 بهره برداری آن شروع شد .

 

 

- http://www.rai.ir

 

در باره تاریخچه راه آهن ایران. چون خودم کارمند راه آهن هستم - علی گروسی 

منبع : کتبهای راه آهن و اطلاعات خوؼ/font>

درج شده در تاریخ ۸۹/۱۰/۱۱ ساعت 17:30     بازدید: 432 نفر    

تاریخ راه آهن در ایران

 

اولین راه آهندر ایران در سال ۱۸۸۸ (میلادی)بین تهران و شاه عبدالعظیمکشیده شد. در ۹ نوامبر۱۸۹۰ناصرالدین شاه قاجارموافقت‌نامه‌ای با روسیه تزاریامضا کرد که ایران را از ساخت راه آهن تا ده سال منع می‌کرد. این محدودیت در دسامبر ۱۸۹۹طبق شروط وام ۶۰٬۰۰۰٬۰۰۰ فرانکی روسیه با دست‌خط مظفرالدین‌شاهبرای ده سال دیگر تمدید شد.

 

راه آهن میرجاوه به زاهدان در ۱۲۹۹افتتاح شد.

 

راه آهن سراسری تهران به اهوازدر ۱۳۱۷افتتاح شد.

 

در سال ۱۳۸۴ایران ۷۶۹۸ کیلومتر راه آهن داشت و ۲۸۵۰ کیلومتر خط آهن نیز در دست ساخت بود.

 

در سال ۱۳۸۳۹ میلیون مسافر و ۱۸ میلیون تن بار به وسیله خط آهن جابه جا شد و تا پایان برنامه چهارم توسعه، قرار است ظرفیت انتقال مسافر سالانه به ۳۶ میلیون نفر و ظرفیت انتقال بار به ۶۴ میلیون تن برسد.

 

امکانات راه آهن جمهوری اسلامی ایران

 

۱ – طول خطوط اصلی: ۷۰۶۶ کیلومتر با عرض ریل استاندارد و ۹۴ کیلومتر با عرض ریل پهن ۲ – طول خطوط ثانویه تجاری و صنعتی: ۲۰۹۷ کیلومتر ۳ – طول خطوط برقی (جلفا-تبریز): ۱۴۸ کیلومتر ۴ – طول خطوط دوریلی: ۱۰۸۲ کیلومتر ۵ – تأسیسات تعویض بوژی(هزارچرخ) واقع در ایستگاه مرزی بین المللی جلفا و سرخسکه برای ترانزیت بار و یا واگن‌هایخالی به کار می‌رود. در هر ۲۴ ساعت و در دو نوبت کاری می‌توان حدود ۲۰۰ هزارچرخ (بوژی) را تعویض کرد. ۶ – پایانه‌هایحمل کانتینر با تجهیزات بلندکردن و جابجاکردن واقع در پایانه‌های بندر امام و بندرعباس و ایستگاههای راه آهن در مهرآباد، جلفا، سهلانو غیره ۷ – ۱۶۳۳۰ واگن از همه انواع: سرپوشیده، دیواره کوتاه، دیواره بلند، کفی، مخزن دار، بالاست، گاز، جرثقیلو غیره ۸ – ۱۱۹۲ کوپه(واگن) از همه انواع ۹ – ۵۶۵ لکوموتیو: دیزلی-برقی، برقی و مانوری ۱۰ – ۳۶۳ ایستگاه اصلی در شبکهRAI ۱۱ – ایستگاههای بین المللی آزاد: اهواز، سهلان، تبریز، جلفا، نیک پسندی، مهرآباد، تهران، اصفهان، بندرعباس، سرخس، منهد(از مرز رازی)

 

۱۲ – برای به حداقل رسانیدن زمان ترانزیت، قطارهای باری زمانبندی شده در مسیر بندرعباس – سرخس حرکت کرده و ظرف 4 روز مسیر 1617 کیلومتری را طی می‌کنند. قبل از افتتاح مسیر بافق-مشهد، طول مسیر 2440 کیلومتر و در مدت تقریبی 6 روز بود. درحال حاضر ۳ قطار در این کریدور رفت وآمد می‌کنند و تعداد آنها در آینده تا ۷ قطار افزایش پیدا خواهد کرد.

 

راهگذرهای ترانزیت مستقیم از طریق راه آهن

 

۱ – کریدور رازی – سرخس: از طریق رازی، تبریز، زنجان، تهران، شاهرود، فریمان(مشهد)، سرخس و بالعکس به طول ۲۰۱۳ کیلومتر و ظرفیت ۲ میلیون تن در سال ۲ – کریدور جلفا – سرخس: از طریق جلفا، تبریز، زنجان، تهران، شاهرود، فریمان(مشهد)، سرخس و بالعکس به طول ۱۹۳۷ کیلومتر ظرفیت ۲ میلیون تن در سال

 

راهگذرهای ترانزیت دریایی – ریلی

 

۱ – کریدور بندرعباس – سرخس: از طریق بندرعباس، سیرجان، بافق، یزد، قم، تهران، شاهرود، فریمان(مشهد)، سرخس و بالعکس به طول ۲۵۴۰کیلومتر و ظرفیت ۳ میلیون تن در سال ۲ – کریدور بندرامام - سرخس: از طریق بندرامام، اهواز، تهران، شاهرود، فریمان(مشهد)، سرخس و بالعکس به طول ۱۹۸۰ کیلومتر و ظرفیت ۲ میلیون تن در سال ۳ – کریدور بندرعباس – بنادر شمالی(ترکمن – امیرآباد): از طریق بندرعباس، سیرجان، بافق، یزد، تهران، گرمسار، قائمشهر، امیرآباد و یا بنادرترکمن و بالعکس به طول ۱۸۷۸ و ۱۹۴۷ کیلومتر و ظرفیت یک میلیون تن در سال ۴ – کریدور بندر امام – بنادر شمالی (بنادر امیرآباد و ترکمن): از طریق بندرامام، اهواز، قم، تهران، گرمسار، قائمشهر، امیرآباد و یا بنادر ترکمن و بالعکس به طول ۱۳۱۹ و ۱۳۸۸ کیلومتر و ظرفیت یک میلیون تن در سال ۵ – کریدور بندرعباس – رازی: از طریق بندرعباس، سیرجان، بافق، یزد، تهران، تبریز، رازی، جلفا و بالعکس به طول ۲۴۴۶ کیلومتر و ظرفیت ۲ میلیون تن در سال ۶ – کریدور بندرعباس – جلفا: از طریق بندرعباس، سیرجان، بافق، یزد، تهران، تبریز، رازیو بالعکس به طول ۲۳۷۰ کیلومتر و ظرفیت ۲ میلیون تن در سال ۷ – کریدور بندر امام – رازی: از طریق بندر امام، اهواز، قم، تهران، تبریز، رازی و بالعکس به طول ۱۸۸۷ کیلومتر و ظرفیت ۲ میلیون تن در سال ۸ – کریدور بندر امام – جلفا: از طریق بندر امام، اهواز، قم، تهران، تبریز، رازی و بالعکس به طول ۱۸۱۱ کیلومتر و ظرفیت ۲ میلیون تن در سال ۹ – کریدور رازی – بنادر شمالی (بنادر امیرآباد و ترکمن): از طریق رازی، تبریز، تهران، گرمسار، قائمشهر، بنادر امیرآباد یا ترکمن و بالعکس به طول ۱۳۵۲ و ۱۴۲۱ کیلومتر و ظرفیت ۱ میلیون تن در سال ۱۰ – کریدور جلفا – بنادر شمالی (امیرآباد و ترکمن): از طریق جلفا، تبریز، تهران، گرمسار، قائمشهر، بنادر امیرآباد یا ترکمن و بالعکس به طول ۱۲۷۶ و ۱۳۴۵ کیلومتر و ظرفیت ۱ میلیون تن در سال

 

راهگذر ترانزیت دریا – ریل – جاده – ریل

 

۱ – کریدور بنادر شمالی(امیرآباد و ترکمن)- کرمان – زاهدان(میرجاوه): از طریق بنادر شمالی (امیرآباد و ترکمن)، تهران، یزد، کرمان، زاهدان، میرجاوه و بالعکس به طول ۲۰۸۸ و ۲۱۵۷ کیلومتر و ظرفیت ۲ میلیون تن در سال کریدور ترانزیت ریل – جاده – ریل: ۱ – کریدور جلفا – کرمان – زاهدان(میرجاوه): از طریق جلفا، تبریز، تهران، یزد، بافق، کرمان، زاهدان (میرجاوه) و بالعکس به طول ۲۵۸۰ کیلومتر و ظرفیت ۳ میلیون تن در سال ۲ – کریدور رازی – کرمان – زاهدان (میرجاوه): از طریق رازی، تبریز، یزد، بافق، کرمان، زاهدان(میرجاوه) و بالعکس به طول ۲۶۵۶ کیلومتر و ظرفیت ۳ میلیون تن در سال ۳ – کریدور سرخس – کرمان – زاهدان(میرجاوه): از طریق سرخس، فریمان، تهران، یزد، کرمان، زاهدان (میرجاوه) و بالعکس به طول ۲۷۴۹ کیلومتر و ظرفیت ۵/۱ میلیون تن در سال

 

 

محورها

 

شبکه راه آهن کشور ( محورها و خطوط اصلی )

 

ردیف نام محور سال آغاز ساخت سال

 

بهره برداری        طول محور ( کیلومتر )    طول خطوط اصلی دوم یا سوم

 

•تبریز – جلفا 1291 1295 148  

•زاهدان - میرجاوه 1298 1299 94

•تهران - بندرترکمن 1306 1316 461

•تهران - بندرامام خمینی 1306 1317 928

•اهواز - خرمشهر 1320 1321 121

•گرمسار - مشهد 1316 1336

•گرگان - بندرترکمن 1338 1339 35

•صوفیان - رازی (مرز ترکیه) 1291 1350 192

•قم - زرند 1317 1350 847

•سیستان - زرین شهر 1347 1350 111

•زرند - کرمان 1353 1357 80

•خط دوم حسن آباد–دیزیچه 1369 1370

•خط دوم میاندشت -بندرامام 1360 1372

•بافق – بندرعباس 1360 1373 626

•خط دوم تهران-گرمسار-مشهد 1369 1374

•خط دوم تهران – آپرین 1369 1375 20

•فریمان – مرز سرخس 1371 1375 168

•ایستگاه آپرین – گارمانوری آپرین –ملکی 1371 1375

•بادرود – میبد 1374 1376 254

•آپرین – محمدیه 2 1372 1377 122

•خط دوم محمدیه 2- شور آب 1376 1377 20

•اتصال محمدیه 2 به محمدیه 1 1372 1377 6

•چادرملو – اردکان – ارژنگ 1369 1377 219

•خط دوم آپرین - محمدیه 2 1372 1379 122

•خط دوم ملکی – کرج 1369 1379 18

•بندرامیر ابد – رستم کلا 1374 1379 20

•خط سوم فریمان – سلام 1378 1379 19

•خط سوم واریانت سمنان – دامغان 1379 1380

•آپرین – بهرام 1376 1381 31

•بافق – چادرملو 1377 1382 150

•چادرملو – مشهد 1377 1384 650

•خط دوم محمدیه – جمکران 1382 1382 8

•محمدیه 2 – ساقه 1379 1382 35

•کرمان – بم 1379 1382 235

جمع کل طول محورهای راه آهن 7111 کیلومتر و معادل یک خط آن 5/8348

 

جدول فوق شامل طول خطوط فرعی ، تجاری و خطوط مانوری ایستگاه نمی باشد.

 

•از آنجا که خط اولیه محور میاندشت – بندر امام متروک شده است لذا در محاسبه مجموع طول معادل یک خطه خطوط راه آهن ردیف 15 فوق الذکر منظور نشده است.

          راه آهن دولتی ایران

 

سابقه و امتیازات ـ گویا نخستین بار که در اسناد دولتی ایران سخن از راه آهن بمیان آمده است ، در نامه ای است که ناپلئون سوم امپراطور فرانسه در تاریخ 14 آوریل 1858 پس از بازگشت فرخ خان امین الملک از سفارت فرانسه به ناصرالدین شاه نوشته است 1. در آن نامه به راه آهنی اشاره شده است که انگلیس ها میخواستند از استامبول تا خلیج فارس بکشند و تا هندوستان امتداد دهند و در همان سال 1273 وارد مرحله عمل شد . در همین سال، بسعی انگلستان، افغانستان از ایران جدا شد و ظاهرا روس ها در آن منطقه دست به اقداماتی زدند.2 انگلیس ها هم برای مقابله با این وضع و ترساندن روس ها بکمک حاج میرزا حسین خان سپهسالار امتیاز معروف رویتر را از ناصرالدین شاه گرفتند که از جمله مواد آن کشیدن خط آهن از رشت به تهران و از تهران به خلیج فارس بود . وسعت دامنه این امتیاز مانع عملی شدن آن بود و روس ها نیز بشدت با آنان مخالفت کردند ” . . . چون منظور عمده از تحصیل امتیاز مذکور روس ها بود3 همینکه در مقابل تقاضاهای انگلیس تسلیم شدند و تعهد نمودند که دیگر در افغانستان دخالت نکنند . . .“ انگلیس ها نیز از حمایت رویتر برداشتند و موضوع امتیاز راه آهن سراسر ایران از میان رفت4 . و امتیاز راه آهن مذکور در سال 1873 میلادی 1290 هجری رسما لغو و باطل گردید 5.

 

در سفر اول ناصرالدین شاه به ارو پا، حاج میرزا حسین خان سپهسالار صدراعظم، یکی از مهندسین بلژیکی بنام بارون دونورمان را که سالها در خدمت راه آهن دولتی بلژیک کار کرده بود و درباره راه آهن اطلاعات کافی داشت استخدام کرد و غرض او این بود که در باب طرح راه آهن ایران از او استفاده کند و بعلاوه از اطلاعات علمی و زبان دانی او در راه بردن طرحهای خود کمک بگیرد . این شخص در ایران بنوشتن رساله ای در خصوص راه آهن در دنیا و طرح اتصال راه آهن های اروپا بخطوط آسیا و راه سرتاسری ایران از شمال غربی به مشرق شروع کرد و آن را با یک نقشه و چندین شکل راجع به قسمتهای فنی راه آهن و لکوموتیو و غیره بخط و رسم خود نوشت و یا عریضه ای بتاریخ 30 آوریل 1875 (ربیع الاول 1292) برای جلب توجه ناصرالدین شاه بخدمت او فرستاد . متن فرانسه این رساله را میرزا هارتون مترجم به فارسی ترجمه نموده است6. در سال 1874 میلادی(1291هجری)یکی از افسران مهندس عالی رتبه دولت روس موسوم به ”بارون فون فالکن هاگن“ 7  که گویا اصلا آلمانی بود و در ساختمان راه آهن گرجستان مداخله داشت به تهران آمد و برای گرفتن امتیاز خط آهن جلفا و تبریز اقدام نمود لکن در خلال مذاکرات دولت ایران مستحضر شد که شخص مزبور امتیاز راه آهن را برای دولت روس میخواهد و منظور این است که خط تبریز بعدا تا بغداد امتداد داده شود که بموقع علیه دولت عثمانی از آن استفاده بعمل آید . باین جهت مذاکرات مربوط به این امتیاز به نتیجه نرسید .

 

در سال 1878 میلادی(1296 هجری ) موسیو آلئون فرانسوی که گویا اصلا از ارمنه استامبول بود و در پاریس شرکتی داشت امتیاز خط آهن رشت به طهران را گرفت و در همان سال یک مهندس اطریشی بنام فون شرتسر9 را به ایران فرستاد . این مهندس که گویا خودش نیز داوطلب این امتیاز بود، نقشه این راه را کشید ولی چون دولت ایران نتوانست هفت درصد سود سرمایه را بپردازد و یا ضمانت نماید این امتیاز نیز بمرحله عمل نرسید10.

 

یکی دو سال بعد چنانکه لرد کرزن نوشته است مستر وینسون11، وزیر مختار آمریکاموفق شد امتیاز راه آهن بالا بلندی از دولت ایران بدست آورد اما این امتیاز هم بجائی نرسید12. چنانکه انگلیس ها هم میخواستند امتیاز راه آهنی از کنار کارون تا تهران بگیرند و آن نیز به نتیجه ای مثبت منتهی نگشت . در سال 1882 میلادی(1299هجری)فابیوس بواتال متخصص کارخانه چراغ گاز تهران که امتیازاتی از قبیل تاسیس کارخانه برق و گاز در تهران از دولت ایران گرفته و اصولا اهل این قبیل فعالیت ها بود، امتیاز ساختن راه آهن رشت به تهران را تحصیل نمود . طرح پیشنهادی او این بود په خط مزپور تا بوشهر امتداد یابد.13این امتیاز خرد خرد و بصورت خاصی گرفته شد باین معنی په ابتدا فقط فابیوس بواتال امتیاز استخراک زغال سنگ فشند را گرفت14. ژس از آن پشیدن خط آهن از فشند تا تهران را عنوان پرد و امتیاز آن را گرفت15. در این امتیازات قید شده بود که امتیاز معادن دو طرف خط آهن هم تا حد ده کیلومتر از هر طرف به بواتال تعلق دارد . مدت امتیاز نودونه سال بود و دولت ایران شرط نموده بود که تا بازشدن رودخانه ولگا برای تجارت عمومی(1302 ق) می بایست خط آهن از طهران به رشت رسیده باشد . از طرف دیگر خط آهن مزبور می بایست از تهران هم شروع شود . بوآتال برای این کار پانصد هزار فرانک بعنوان ودیعه امتیاز در بانک پاریس گذاشت و با زحمت زیاد مشغول کار گردید16. اما روسها حمل مال التجاره اروپا را از طریق قفقاز به ایران مانع شدند و دیگر لوازم کار نتوانست به ایران وارد شود و از اینرو خط آهن بوآتال هم دچار وقفه شد17.

 

راه آهن تبریز

 

در 9 ربیع الاول 1331 ه . ق امتیاز خط آهن جلفا ـ تبریز با یک شعبه از صوفیان تا گاو چشمه (شرفخانه)ببانک استقراضی روس داده شد این خط در 1334 ه . ق تمام شد رئیس هیئت مهندسین و نقشه برادران ”مهندس ترسکینسکی“ بود که بعدا بخدمت دولت ایران درآمد و در ساختمان راه آهن سرتاسری شرکت جست . وی رساله ای بنام ”تاریخچه مختصر راه آهن ایران“ تالیف کرده است . آئین گشایش خط در 6 مه 1916 در حضور محمد حسن میرزای ولیعهد و نماینده قشون روس و قنسولهای خارجی مقیم تبریز بعمل آمد . طول آن از جلفا تا تبریز 147 کیلومتر و از صوفیان تا شرفخانه 53 کیلومتر و از حیث عرض(1524میلی متر) و از جهت سایر مشخصات فنی شبیه راه آهنهای روسیه و بقصد آن ساخته شده بود که به راه آهن قفقاز متصل شود . این خط علاوه بر استفاده تجاری از نظر لشکر کشی دارای اهمیت بود و پس از شناسائی دولت شوروی از طرف ایران و عقد قرارداد میان دو دولت به ایران واگذار شد ولی بصورتیکه چندان قابل استفاده نبود و دولت برای استفاده از آن مبالغ هنگفتی خرج نمود و در حقیقت دوباره از نو آن را ساخت”....تراورس های خط پوسیده و پل ها بحالت خطرناک درآمده بود . چند عدد لکوموتیو و واگون که موجود بود خراب و شکسته و از حیز استفاده افتاده بود ....آنچه اموال و اثاثیه داشت در زمان جنگ و در دوره های اغتشاش بدست نظامیان روس و عثمانی و اشرار غارت شده و خلاصه هیچ چیز قابل ملاحظه جز مسیر خط، از راه آهن باقی نمانده بود . . . وسایل لازم هم دوباره برای آن تهیه شد زیرا روس ها لکوموتیو و اثاثیه ای را که در حین جنگ برای تعمیر به روسیه برده بودند بعد از قرارداد دیگر به ایران نفرستادند.“ و این سومین راه آهن ساخته شده در ایران بود . نظر به رقابت میان روس و انگلیس، سه روز پس از دادن امتیاز فوق، در 12 ربیع الاول 1331 دولت ایران به”شرکت خط آهن ایران“ که اصلا یک شرکت انگلیسی بود اجازه داد که برای کشیدن چند رشته خط آهن در جنوب، و مخصوصا از خرم آباد یا بروجرد به محمره نقشه کشی کند و شرکت مزبور نیز شروع بکار کرد ولی دست بساختن راه نزد.

 

امید هست که راه آهن کشور از این هم که هست پر رونق تر باشد بخصوص مسئولین میانه به فکر قطاردرجه 2 میانه تهران که وضع و اوضای زیاد خوبی ندارد باشند و به فکر قطار درجه یک برای میانه  دروازه آذربایجان و تنها راه ریلی ایران اروپا باشند. ایشاله[1]

 

تاریخچه و اهداف ساخت راه آهن ایران 

چهارشنبه ، 16 تیر 1389 ، 10:30 

با اختراع چرخ و بکارگیری آن در ساخت ارابه های چوبی ، در حدود 4 قرن پیش ابتدا در آلمان و سپس بسال 1649 میلادی برای اولین بار" ریل چوبی " جهت تسهیل در استخراج و حمل مواد از معادن ذغال سنگ در انگلستان بکار گرفته شد. مستر رینولدز در سال 1736 برای رفع سایش ریل های چوبی ، پوشش چدنی u شکل بصورت ریل ابداع نمود . نیروی کشش بوسیله سگ و یا اسب بود تا اینکه در سال 1759 ابتدا مستر رابینسون با کشف نیروی بخار و سپس در سال 1784 میلادی مستر جیمزوات انگلیسی با اختراع ماشین بخار راه را برای اختراع و تکامل لوکوموتیو هموار کردند. اندیشه و تلاش دانشمندان بزرگ ادامه یافت و اولین لوکوموتیو مستر جرج استیفنسن در سال 1814 با استفاده از نیروی بخار ساخته شد و اولین قطار با لوکوموتیو ساخت استیفنسن روی خط آهن به طول 41 کیلومتر در نیوکاسل انگلستان از لیورپول به منچستر در 25 سپتامبر 1825به حرکت درآمد. همزمان با انگلستان اقدامات مشابهی در سایر کشورهای اروپا و امریکا بوقوع پیوست . در سال 1830 امریکا، 1832 فرانسه، 1838 اطریش، 1835 آلمان و بلویک ، 1837 روسیه، 1839 ایتالیا، 1844 دانمارک و 1853هندوستان عملا احداث خطوط آهن را بطور فعال آغاز کردند. با ثبت اختراع روش تولید فولاد بوسیله مستر هانری بسمر انگلیسی در سال 1856 سیرتحولات سریع و تولید انبوه در صنایع فولاد و تولید ریل های فولادی و لوکوموتیو آغازگردید.

 

 

 

 

 

 

اما در همین ایام، ایران در دوران سیاه سلسله قاجار اقتدار و اعتبار جهانی خود را از دست داده بود و کشور ما عرصه تاخت و تاز و غارت توسط روسیه تزاری و دولت عثمانی و امپراطوری انگلیس بود . کشمکش های درباریان فاسد عامل مستقیم نفوذ بیگانگان در کشور گردید . سقوط جایگاه مردمی حاکمان فاسد قاجار باعث شد که ناصرالدین شاه در سال 1268 هجری شمسی (1889 ) تحت الحمایه امپریالیست روسیه تزاری " بریگاد قزاق" را برای سرکوب شورش های عدالتخواهی مردم ایران تاسیس نماید. در سال 1265 هـ ش (1886) علیرغم آنکه نخستین خط آهن ایران بطول 8700 متر بین تهران و ری ( از دروازه خراسان –میدان قیام فعلی تا حرم حضرت شاه عبدالعظیم) بوسیله یک مهندس فرانسوی بنام مسیو بواتال راه اندازی شد اما این مسئله همواره مورد مناقشه دولتهای روس و انگلیس بود و ناصرالدین شاه که بجای تکیه بر مردم ایران به دشمنان ایران سر سپرده بود موجب شد چنگال امپریالیست روسیه تا آنجا در اعماق وطن ما فرو رود که 60 سال پس از معاهده ننگین ترکمنچای ( 1207 هـ ش و 1828 میلادی) در سال 1888 طی قرارداد ننگین دیگری و برای تامین مخارج حرمسرای خود ( 60 هزار فرانک) احداث راه آهن در ایران بمدت 10 سال ممنوع اعلام گردد. فتحعلی شاه قاجار نیز که پس از اقدام شجاعانه میرزا رضای کرمانی و قتل پدرش به حکومت رسید (1271 هـ ش و 1892) در سال 1899 قرارداد ننگین منع احداث راه آهن در ایران را بمدت 10 سال دیگر تمدید و امضاء کرد. در 16 سپتامبر 1907 ( 25 شهریور 1286) تقسیم ایران بین دول روس و انگلیس رسما به مشیرالدوله (وزیر امورخارجه) اعلان گردید و ورق ننگین دیگری به تاریخ سیاه سلسله قاجار افزود. اما حرکتهای بیداری بخش مردم ایران درگوشه و کنار کشور جریان داشت . بطورمثال انقلاب آزادیبخش مردم تبریز در خطه قهرمان پرور آذربایجان در 20 دسامبر 1911 ( اول دیماه 1290 هـ ش) که 4 روز بطول انجامید شهر را ازوجود ارتش اشغالگر روس آزاد کرد.

جنگ جهانی اول ( 1914 – 1918) و سقوط امپریالست روس در 15 مارس 1917 در اثر انقلاب فوریه 1917 موقتا ایران را از چنگال استعمار روس رهایی بخشید. در خلال این دوران خطوط آهن تبریز – جلفا بطول 146 کیلومتر و صوفیان – شرفخانه بطول 53 کیلومتر در سال 1295هـ ش ( 1916 ) با هدفهای استعماری راه اندازی شد.

بیداری مردم ایران زمین که از جنبش تنباکو آغازشده بود با الهام از حرکت های انقلابی در سایر نقاط جهان منجمله انقلاب کبیر فرانسه و انقلاب فوریه و اکتبر 1917 روسیه زمینه سقوط سلسله قاجار را فراهم ساخت . طرح ایجاد راه آهن سراسری ایران که از سالهای 1285 هـ ش مطرح بود پس از سقوط قاجار و تجدید حیات سیاسی و پارلمانی ایران قوت گرفت . اما همچنان اهداف سیاسی و غیر اقتصادی باعث شد که درمسیر نا صحیح آغاز شود.

در روز اول اسفند 1305 هـ ش لایحه احداث راه آهن محمره ( بندر امام خمینی) – بندر جز ( بندر ترکمن) توسط مهدیقلی هدایت نخست وزیر وقت به مجلس شورای ملی تقدیم شد.

دکتر محمد مصدق در نطق های دوم اسفند 1305 ، 29 فروردین 1306 و 9 اردیبهشت 1306 در مجلس ضمن تاکید بر لزوم احداث راه آهن سراسری در ایران چنین میگوید :

"بنده افتخار راه آهن ایران را به این دولت میدانم نه به دولتهای بعد که می آیند و بنده با راه آهن مخالف نیستم ولی با موقعش ( مسیر احداث آن) و طرز خرجش مخالفم . در حالیکه نیاز مملکت به ساخت 17021 کیلومتر راه شوسه و با هزینه ای در حدود 45 میلیون تومان بسیار ضروری است ، ساخت راه آهن از محمره به "بندر جز" مدت 10 سال و هزینه ای بالغ بر 80 میلیون تومان خواهد داشت علاوه برآنکه احداث این خط آهن بطول 1670 کیلومتر نیاز به احداث راه های شوسه را مرتفع نخواهد کرد. گمان نمیکنم کسی با راه آهن مخالف باشد ولی اگر ما میخواهیم راه آهن بکشیم باید طوری بکشیم که هر وقت خودمان میخواهیم از آن استفاده کنیم و هر وقت خودمان نخواستیم بوسیله دیگران از آن استفاده کنیم . خوب امروز اگر کسی بخواهد از اروپا به ایران بیاید یا اگر ایران بخواهد راه آهن را بمسافرین اروپایی و مال التجاره آنها کرایه بدهد باید طوری باشد که از غرب به شرق برود بنا براین راهی که فعلا دولت در نظر گرفته فقط برای تجارت داخلی است و مقرون به صرفه نیست و بر خلاف مصالح اقتصادی کشور است. اگر روسیه تا شرق اقصی راه آهن کشیده نظرات سیاسی – نظامی دارد ما که امروز نظر به سیاسی نظامی نداریم و فقط از نظر اقتصادی میخواهیم راه آهن بکشیم ولی راه آهنی که در این نقشه معین شده در رو ندارد ."

سرانجام راه آهن سراسری جنوب – شمال در سال 1317 به بهره برداری رسید و در جنگ جهانی دوم " پل پیروزی" متفقین لقب گرفت!

 

 

 

http://greentransportation.blogfa.com/post-73.aspx منبع:

 

اداره کل راه آهن شمالغرب>درباره ما>تاریخچه>راه آهن ایران

 

 

 

 

تاریخچه راه آهن در ایران 

 

 

نوشته اند اولین لوکوموتیو در سال 1825 م. از کارخانه خارج شد و به عنوان یک وسیله حرکتی فقط بر روی خط آهن حرکت می کند مورد آزمایش قرار گرفت سرعت این لوکوموتیو زیاد نبود و به همین جهت تا سال 1830 میلادی فقط از آن برای کشیدن قطارهای باری استفاده می شد لذا قطارهای مسافری که به سرعت زیاد احتیاج داشتند با اسب حرکت می کردند . اولین قطاری که با لوکوموتیو حرکت کرد در نیوکاسل در مسیر شهرهای استاکتون- دارلینگتون به انگلستان بود که فاصله آن دو شهر 39 کیلومتر بود. این قطار که با لوکوموتیو حرکت می کرد در سال 1825 میلادی این مسیر را طی کرد. این نوع لوکوموتیوها با بخار کار می کردند و دیگ مربوطه به صورت عمودی در آن تعبیه شده بود و اهرمی که به وسیله میله پیستون حرکت می کرد از طریق میله بلندی ، محوری را می چرخاند که قطر آن 240 میلیمتر بود به این ترتیب سرعتی دو برابر سرعت یک فرد پیاده تامین می شد.

این لوکوموتیوها در واقع اولین لوکوموتیوهای اختراعی بودند ولی در طول تاریخ این اختراع تکمیل و تکمیل تر شده و با به کارگیری آنها در کشورهای مختلف وایجاد خط آهن کلیه وسایل مربوط به خط آهن اعم از لوکوموتیو، قطار مسافری و باری سیر تکاملی خود را طی کرده اند. به این صورت که لوکوموتیو احتیاج به خط آهن و راه داشته و می بایستی همزمان با پیشرفت اختراع لوکوموتیو راه ارتباطی نیز قابل استفاده‌تر می شد در سال 1830 میلادی در آمریکای شمالی راه چارلستون – گوستا ساخته شد. در سال 1832 در فرانسه راه آهن سنت اتین – لیون به وجود آمد در سال 1835 در آلمان قسمتی از راه نورنبرگ- فورت احداث شد در سال 1837 در روسیه ساختمان قسمتی از مسیر زارار سکسلسکی به پایان رسید و در سال 1838 در اتریش قسمتی از مسیر ایزر فردیناند- نوردبون ساخته شد. در کشورهای دیگر نیز خط آهن به تدریج توسعه یافت.

در ادامه این حرکتهای مثبت در سال 1912 و 1913 موتورهای دیزلی روی کار آمدند به طوری که توانستند بزودی جای ماشینهای بخار را بگیرند.

در ایران آن روزگار نیز همزمان با اروپا مقدمات احداث خط آهن فراهم شده است فکر احداث راه آهن از عثمانی تا خلیج فارس ابتدا در سال 1831 م. توسط انگلیسی‌ها ‌مطرح شد و پس از 25 سال لرد پالمرستون و لرد استرانفورد دودکلف آن را تایید کردند و این امتیاز را گرفتند ولی به عللی به مرحله عمل درنیامد. در سال 1903 آلمانی ها امتیاز احداث خط آنکارا تا خلیج فارس را گرفتند که تا سال 1914 طول کشید و به علت اشکال تراشی و اینکه این خط موجب نزدیکی آلمان به ایران می شد و نفوذ اقتصادی آلمان تا هندوستان گسترش می یافت این خواسته آلمان با منافع کشورهای انگلیس و روسیه برخورد داشت. انگلیس خواهان احداث خط آهن جنوب ایران بود و شوروی احداث خط آهن شمال تا خلیج فارس را مد نظر قرار داشت.

ناصرالدین شاه قاجار که خود را با دو حریف نیرومند روبرو می دید به فکر افتاد در این میان از نیروی سومی استفاده کند به همان جهت موجبات تماس با آلمان مقتدر حکومت ( بیسمارک ) را فراهم ساخت و در مورد احداث خط آهن پیامی توسط فجرالدوله به آلمان فرستاد ولی دولت روس و انگلیس با تمهیداتی برای ایران مشکل ایجاد کردند؛ در سال 1872 دولت انگلیس و در سال 1874 دولت روس هر کدام خواستار امتیاز راه آهن در ایران شدند. در سال 1878 نماینده یک شرکت فرانسوی که ساکن استانبول بود امتیاز احداث خط آهن رشت به تهران را از دست ایران گرفت اما این امتیاز نیز به مرحله عملی نرسید . تا اینکه مسیو بواتال امتیاز احداث خط آهن حضرت عبدالعظیم را گرفت و بعدها آن را به یک کمپانی بلژیکی فروخت کمپانی مذکور با سرمایه دومیلیون فرانک دست به کار ساختمان این راه آهن شد که در سال 1888 افتتاح شد.

دومین خط آهن اران با سرمایه یک ایرانی به نام حاج محمد حسین امین الضرب از بندر محمود آباد در کنار دریای خزر تا شهر آمل کشیده شد و جز زیان برای صاحب امتیاز نداشت که متروکه شد.

بعدها انگلیس و روسیه هم چند خط محلی در گوشه و کنار ایران به منظور حفظ منابع خود ساختند راه آهن جلفا به تبریز و همچنین بین صوفیان و شرفخانه در ساحل دریاچه ارومیه توسط روسیه احداث شد.

در جنگ جهانی اول قشون عثمانی خط آهن آذربایجان تا مرند را اشغال و تخریب کردند در همین زمان یعنی در اوایل پاییز سال 1915 خط آهن ماکو را احداث کردند.

انگلیسی ها در سالهای 1918 و 1919 خط آهن زاهدان را که ادامه راه هندوستان محسوب می شد در ایران از مسیر جاوه تا زاهدان را احداث کردند.

در سال 1338 عده ای از رجال ایران جهت تاسیس شرکتی که قادر باشد راه آهنی در ایران احداث کند گرد هم آمدند. این کروه پیشنهاداتی به محلس دادند ولی بی ثمر ماند. تا اینکه این پیشنهاد در زمان پهلوی اول جامعه عمل به خود پوشید.

لذا لایحه احداث راه آهن در 20 دماه 1305 ه.ش منتشر شد و در جلسه 18 دیماه 1305 تصویب گردید و در 4 اسفندماه 1305 قانون اجازه ساختمان راه آهن بین خور موسی و بندر محمره و بندر گز به تصویب مجلس شورای ملی رسید. [2]

 

خلاصه روزهای تاریخی راه آهن قبل از انقلاب

 

 9خرداد  1304 - تصویب قانون انحصار قندوشکر برای تامین مصارف راه آهن

23 مهر 1306 - آغاز ساختمان راه آهن

12 مرداد 1314 - تصویب قانون تاسیس سازمان و تشکیلات راه آهن جمهوری اسلامی ایران

30 بهمن  1315 - اتصال راه آهن شمال به تهران و عبور اولین قطار

24 اسفند  1316 - زدن اولین کلنگ ساختمان راه آهن گرمسار- مشهد

4 شهریور 1317 - خاتمه ساختمان و اتصال راه آهن سراسری درایستگاه سمیه

8 آبان  1317 - آغاز ساختمان راه آهن شمالغرب (تهران - میانه )

9 آذر 1317 - آغاز ساختمان قم – یزد

9 آذر 1324 - دریافت نشان لیاقت به مناسبت فعالیت مطلوب و پیروزی درجنگ جهانی دوم

12 اردیبهشت  1336 - افتتاح راه آهن تهران - مشهد

 4 اردیبشهت  1337 - افتتاح راه آهن تهران – تیریز

9 آبان  1339 - افتتاح راه آهن بندرترکمن – گرگان

25 شهریور 1344 - افتتاح ساختمان جدید ایستگاه بزرگ راه آهن تبریز

4 آبان  1345 - افتتاح ساختمان جدید ایستگاه بزرگ راه آهن مشهد

4 آبان 1346 - افتتاح راه آهن عجب شیر- بندررحمانلو (دریاچه ارومیه )

16 اردیبهشت  1347 - آغاز ریل گذاری خط بادرود – اصفهان

10 دی  1348 - اتصال راه آهن به کارخانه ذوب آهن درایستگاه زرین شهر

28 اردیبهشت 1350 - افتتاح و بهره برداری از خط کاشان - بافق – زرند

5 مهر 1350 - افتتاح راه آهن شرفخانه - رازی (مرز ترکیه )

9 آبان  1356 - افتتاح و بهره برداری از خط کرمان – زرند[3]

خلاصه روزهای تاریخی راه آهن بعد از انقلاب

22 اسفند  1369 - انتقال راه آهن ازسیستم دولتی به شرکت سهامی خاص

9 مرداد 1372 - افتتاح و بهره برداری از خط سیرجان – تزرج

6 آبان  1373 - افتتاح و بهره برداری از خط تزرج - فین

 

26 اسفند  1373 - افتتاح و آغاز بهره برداری از خط بافق – بندرعباس

9 شهریور  1374 - افتتاح و بهره برداری از خط دوم دامغان – شاهرود

24 اردیبهشت 1375 - افتتاح و بهره برداری از خط مشهد – سرخس

5 شهریور  1375 - افتتاح و بهره برداری از خط دوم تهران – گرمسار

12 خرداد  1376 - افتتاح و بهره برداری از خط بادرود – میبد

14 اسفند  1377 - اقتتاح خط آهن اردکان – چادرملو

25 اسفند 1377 - افتتاح یک خط از دو خط آپرین – محمدیه

25 اسفند 1378 - افتتاح خط سلام - شهید مطهری و خط دوم فریمان – سلام

20 اسفند  1379- افتتاح خط دوم آپرین (اسلامشهر) -  محمدیه(قم)

20 اسفند  1379- افتتاح 150 کیلومتر از خط دوم تهران  -  مشهد 

سال 1380 - افتتاح خط سوم واریانت آبگرم - امروان و 390 کیلومتر (دوخطه) گرمسار – مشهد

20 خرداد  1381- افتتاح دو خطه تهران - مشهد به طور کامل

سال 1381- افتتاح خط آپرین- بهرام 

2 دی   1383 - افتتاح راه آهن بم – کرمان

13 مهر 1383 - عملیاتی شدن خط آهن بافق – چادرملو

13 اردیبهشت 1384 - افتتاح خط آهن بافق – مشهد

8 مرداد  1385 - افتتاح 100 کیلومتر از خط دوم محور بافق- بندرعباس

سال 1385- افتتاح خط دوم جنت آباد - احمد آباد

 سال 1385- افتتاح خط تربت حیدریه – خواف

خرداد 1386- افتتاح خط رابط ساقه-محمدیه

بهمن 1386 - افتتاح خط دوم میمند- سیرجان و افتتاح خط کال زرد- پرواده

3 تیر1387 – افتتاح قطعه اول پروژه راه آهن اصفهان-شیراز

5 آذر 1387- افتتاح پروژه خط آهن جدید خرمشهر- اهواز

15خرداد 1388- افتتاح راه آهن شیراز- اصفهان

15 خرداد 1388- افتتاح راه آهن کرمان-بم-زاهدان

6 اردیبهشت 1389- راه اندازی نخستین ریل باس ارم  مسیر اندیمشک – اهواز – بندر عباس

21 اردیبهشت 1389 - راه اندازی قطار درود – اراک – قم

3 خرداد 1389- راه اندازی قطار جدید خرمشهر – تهران

29 خرداد 1389- راه اندازی دومین ریل باس ملی ارم مسیر تهران – قزوین

29 تیر 1389- راه اندازی دومین قطار مسافری تبریز – مشهد

25 مرداد 1389- راه اندازی سومین ریل باس ارم مسیر گرگان – پل سفید

4 مهر 1389- راه اندازی چهارمین ریل باس ملی ارم مسیر تهران – ورامین – پیشوا[4]

 

 

 

فهرست ایستگاههای راه آهن ایران

۱ ناحیه اداره کل راه آهن آذربایجان

۱.۱ ایستگاه راه‌آهن گار

۱.۲ ایستگاه راه‌آهن تشکیلاتی

۱.۳ ایستگاه راه‌آهن تحت فرمان

۱.۴ ایستگاه راه‌آهن بسته

۲ ناحیه اداره کل راه آهن تهران

۳ ناحیه اداره کل راه آهن استان‌های خراسان

۴ ناحیه اداره کل راه آهن استان یزد

۵ ناحیه اداره کل راه آهن استان کرمان و سیستان وبلوچستان

 

 

ناحیه اداره کل راه آهن آذربایجان

ایستگاه راه‌آهن گار

ایستگاه راه‌آهن تبریز

ایستگاه راه‌آهن جلفا

ایستگاه راه‌آهن تشکیلاتی

ایستگاه راه‌آهن عجبشیر

ایستگاه راه‌آهن شهید رهبری

ایستگاه راه‌آهن صوفیان

ایستگاه راه‌آهن سهلان

ایستگاه راه‌آهن مرند

ایستگاه راه‌آهن شرفخانه

ایستگاه راه‌آهن سلماس

ایستگاه راه‌آهن رازی

ایستگاه راه‌آهن تحت فرمان

ایستگاه راه‌آهن آذربناب

ایستگاه راه‌آهن پرویز بهمن

ایستگاه راه‌آهن زارعی

ایستگاه راه‌آهن عباسی

ایستگاه راه‌آهن پیام

ایستگاه راه‌آهن هرزند

ایستگاه راه‌آهن گرگر

ایستگاه راه‌آهن دیزج خلیل

ایستگاه راه‌آهن چشمه کنان

ایستگاه راه‌آهن بابکان

ایستگاه راه‌آهن میلادی

ایستگاه راه‌آهن بسته

ایستگاه راه‌آهن شیر آئین

ایستگاه راه‌آهن سگبان

ایستگاه راه‌آهن کندلج

ایستگاه راه‌آهن زال

ایستگاه راه‌آهن تسوج­ قلعه

ایستگاه راه‌آهن شکر یازی

ایستگاه راه‌آهن اقبالی

ناحیه اداره کل راه آهن تهران

ایستگاه راه آهن آپرین

ایستگاه راه آهن آبیک

ایستگاه راه آهن انشعاب

ایستگاه راه آهن زیاران

ایستگاه راه آهن فرودگاه

ایستگاه راه آهن لشگری

ایستگاه راه آهن ملکی

ایستگاه راه آهن نمکزار

ایستگاه راه آهن نودژ

ایستگاه راه آهن هشتگرد

ایستگاه راه آهن راه آهن کردان

ایستگاه راه آهن ابوذر

ایستگاه راه آهن اسلامشهر

ایستگاه راه آهن انجیلاوند

ایستگاه راه آهن بهرام

ایستگاه راه آهن پرندک

ایستگاه راه آهن پیشوا

ایستگاه راه آهن تپه سفید

ایستگاه راه آهن تهران

ایستگاه راه آهن خیری پور

ایستگاه راه آهن رود شور

ایستگاه راه آهن ری

ایستگاه راه آهن شهریار

ایستگاه راه آهن گرمسار

ایستگاه راه آهن ورامین

ایستگاه راه آهن کوهپنگ

ایستگاه راه آهن کویر

ناحیه اداره کل راه آهن استان‌های خراسان

ایستگاه راه آهن نیشابور

ایستگاه راه آهن مشهد

ناحیه اداره کل راه آهن استان یزد

ناحیه اداره کل راه آهن استان کرمان و سیستان وبلوچستان [5]

 

 

علت و زمان برقی کردن در

شرکت راه آهن جمهوری اسلامی ایران

شرکت راه آهن جمهوری اسلامی ایران بر اساس آمار سال 2007 اتحادیه بین‌المللی راه آهنها UIC دارای 7300 کیلومتر شبکه می‌باشد که 1700 کیلومتر آن دو خطه و 146 کیلومتر نیز برقی است.

برقی کردن راه آهن (Raielec)، بکرا، یکی از مراحل ارتقاء راه آهن برای حمل و نقل بیشتر و سریعتر بار و مسافر به صورت اقتصادیتر است.

بصورت کلی راه آهنهای معمولی در مرحله احداث اولیه یک خطه و غیر برقی ساخته می‌شوند. با افزایش تقاضا راه آهن برقی یا دو خطه می‌گردد.

 

از این نکته نباید غفلت نمود، مطالب فوق بصورت کلی بوده و در هر مورد باید گزینه‌های مختلف از حیث نتایج بهره برداری و اقتصادی مقایسه گردند.

 

بعنوان مثال برخی با حفظ مسیر یک خطه به افزایش طول قطار اقدام می‌کنند مانند راه آهن دیزلی بی اچ پی استرالیا که سنگینترین قطارهای دنیا به وزن ۳۲۰۰۰ تن را حمل می‌کند. در مقابل در آفریقای جنوبی با عرض خط متریک(۱۰۶۷) در مسیر ارملو ریچاردزبی با دو خطه کردن مسیر، افزایش بار محوری، کاهش فراز در مسیر باردار و برقی کردن، و حمل قطارهای ۲۰۰۰۰ تنی ظرفیت خط را به حدود ۱۰ برابر رساندند.

 

تاریخ برقی کردن راه آهن در ایران

اولین قرارداد برقی کردن راه آهن در ایران در مسیر تبریز-شهرستان جلفا در سال ۱۳۵۴ با روسیه منعقد گردید و بهره برداری از آن در سال ۶۱ انجام شد. این راه آهن در مسیر خود از صوفیان، بخش یامچی، خوی، مرند، زنوز عبور مینماید.

 

مسیر راه آهن تبریز جلفا

این مسیر ۱۴۶ کیلومتری بصورت یک خطه بوده و حداقل قوس آن ۴۰۰ متر و فراز حدکثر آن برابر ۳۰ در هزار می‌باشد، طول ایستگاهها که بتعداد ۷ می‌رسد ۴۰۰ متر است و در ایستگاههای تبریز، مرند و جلفا خط برق ۱۳۲ کیلوولت به برق ۲۵ کیلوولت تبدیل می‌گردد.

 

ناوگان برقی

ناوگان برقی در شرکت راه آهن جمهوری اسلامی ایران فقط به هشت دستگاه لکوموتیو ۳۶۰۰ کیلوواتی چهار محوره آر سی ۴(RC۴) ساخت آ س آ سوئد خلاصه می‌گردد که در سال ۱۳۶۱ وارد ایران گردیدند.

 

 

ناوگان خودکشش در یک ایستگاه راه آهنادامه برقی کردن راه آهن

بمنظور توسعه راه آهن برقی در سال ۱۳۸۶ قراردادی برای برقی کردن مسیر تبریز - آذرشهر با راه آهن روسیه منعقد گردید.

 

راه آهن سریع السیر تهران مشهد

 

در سال ۱۳۵۴ وزیر وقت راه و ترابری در سفری به ژاپن در مراسم افتتاح یکی از خطوط قطار سریع السیر شینکانسن شرکت نمودند و از مسئولین ژاپن درخواست کردند تا مطالعه‌ای برای امکان سنجی احداث راه آهن سریع السیر و برقراری قطار سریع‌السیر در مسیر تهران مشهد انجام پذیرد. گزارش این مطالعه توسط شرکت مشاورین راه آهن ژاپن در سال ۱۳۵۶ به ایران با سه گزینه پیشنهادی بدین ترتیب ارائه گردید: ۱- گزینه دوخطه، علائمی و برقی کردن مسیر یک خطه آنزمان برای سرعت ۱۶۰ که بالاترین سرعت ریلی در خطوط غیر سریع بود با هزینه ۱ میلیارد دلار. ۲- گزینه احداث راه آهن جدید و با مسیر مستقل سریع السیر با سرعت ۲۱۰ کیلومتر بر ساعت که در آنزمان تنها در ژاپن وجود داشت با هزینه ۴ میلیارد دلار. ۳- گزینه احداث راه آهن سریع السیر با سرعت ۲۶۰ کیلومتر بر ساعت که در آنزمان حتی در ژاپن وجود نداشت (اما با این استدلال که احداث راه آهن سریع السیر ۱۰ سال به طول میانجامد و تا آنزمان به این تکنولوژی می‌توان دست یافت مطرح گردید) با هزینه ۷ میلیارد دلار.

 

برقی کردن راه آهن تهران مشهد

در سال ۱۳۸۲ با بررسی مجدد برنامه حمل پیش بینی شده برای حمل ۱۳ میلیون مسافر در مسیر تهران مشهد (که اغلب از زوار امام رضا (ع) هستند) با روزانه ۶۶ قطار مشخص گردید که برقی کردن این مسیر می‌تواند منجر به کاهش سرمایه گذاری خرید لکوموتیو و واگن مسافری گردد چرا که لکوموتیوهای برقی مسافری دارای توان روی چرخ تا ۴ برابر نوع دیزلی خود هستند و این یعنی تعداد کمتر لکوموتیو برای جابجایی مسافرین. از سوی دیگر با کاهش زمان سیر می‌توان علاوه بر سیر بیشتر در هر روز مثلا رفت و برگشت روزانه و طی مسافت ۱۸۰۰ کیلومتر، می‌توان از واگنهای با ظرفیت بیشتر استفاده کرد. با این مفروضات مطالعات برقی کردن این مسیر آغاز و مناقصه آن در سال ۸۶ برگذار و برنده آن در سال ۸۷ اعلام گردید. با این طرح ظرف مدت ۳۰ ماه مسیر دو خطه فعلی برقی و با سرعت ۱۶۰ کنونی راه اندازی می‌گردد و بتدریج با اصلاحات خط، سیستم ترمز واگنها و سیستم کنترل اتوماتیک قطار سرعت قطارهای مسافری به ۲۰۰ افزایش و زمان سیر از ۱۲ ساعت به ۸ و سپس ۶ ساعت کاهش می‌یابد و با ورود قطارهای خوکشش الکتریکی کج شونده سرعت به ۲۵۰ و زمان سیر از ۷٫۵ به ۵ ساعت خواهد رسید.

 

لکوموتیوهای برقی تهران مشهد

برای حمل و نقل مسافر و بار در این مسیر 50 دستگاه لکوموتیو چهارمحوره مسافری و 20 دستگاه لکوموتیو 6 محوره باری پیش بینی شده است.

 

واگنهای مسافری تهران مشهد

کلیه واگنهای مسافری موجودامکان سیر در این مسیر را دارند.

 

قطارهای خودکشش تهران مشهد

تاثیر برقی بر سرعت متوسط قطارهای مسافری

حداقل زمان سیر در چند محور راه آهن ایران در تابستان 1388 بر اساس برنامه حرکت قطارهای مسافری دیزلی و خود کشش دیزلی شرکت رجاء به شرح زیر می باشد:

 

تهران – اهواز(دیزلی): مسافت 816 کیلومتر، حداقل زمان سیر برنامه ای17 ساعت!!؟؟

 

تهران- اصفهان( دیزلی): مسافت 548 کیلومتر، حداقل زمان سیربرنامه ای 7 ساعت!!؟؟

 

تهران- بندر عباس( دیزلی): 1483 کیلومتر، حداقل زمان سیر برنامه ای 19 ساعت و نیم!!؟؟

 

تهران- تبریز( دیزلی): مسافت 736 کیلومتر، حداقل زمان سیربرنامه ای 13 ساعت!!؟؟

 

تهران- مشهد(دیزلی): مسافت 926 کیلومتر، حداقل زمان سیربرنامه ای 11 ساعت!!؟؟

 

تهران- مشهد(خود کشش دیزلی): مسافت 926 کیلومتر، حداقل زمان سیر برنامه ای7 ساعت!!!!

 

تهران- یزد(دیزلی): مسافت 656 کیلومتر، حداقل زمان سیر برنامه ای 8ساعت و نیم!!!!

 

تعامل برقی کردن راه آهن و قطار سریع السیر

 

یک قطار تندرو ICE 3 در مسیر کلن-فرانکفورت به موازات آزادراهبرقی کردن راه آهن بعنوان مقدمه مناسبی برای احداث راه آهن سریع السیر محسوب می‌گردد بدین ترتیب که قطار سریع‌السیر در شبکه راه آهن سریع السیر به حداکثر سرعت ممکن یعنی اکنون تا ۳۵۰ می‌رسد و در خطوط برقی راه آهن معمولی تا۲۰۰ الی ۲۵۰. با این ترتیب احداث راه آهن سریع السیر در زمان بسیار کوتاهتر و با نرخ بازگشت سرمایه بیشتر عملیاتی می‌گردد. با این رویکرد در مسیر تهران مشهد پیش بینی احداث مرحله‌ای راه آهن سریع السیر بعمل آمده و امکان اجرای فاز این طرح در مسیر گرمسار سمنان در موازات آزادراه فراهم می‌باشد (توازی راه آهن و آزادراه). همچنین پیش بینی شده که بتوان از واگنهای عریض تا ۳٫۴ متر نیز بتوان در این مسیر بهره برد که بهره وری را حدود ۴۰ درصد میافزاید. همچنین علاوه بر امکان تردد قطارهای دو طبقه سریع مسافری می‌توان از قطارهای کانتینری دو طبقه نیز در این مسیر برای توسعه ترانزیت استفاده نمود.

 

توقف برقی کردن بافق بندر عباس

مسیر بافق بندرعباس برای حمل حداکثر ۲۰ میلیون تن از ابتدا با دید دو خطه و برقی طراحی شده بود و در سال ۷۱ مناقصه‌ای برای برقی کردن آن برگزار گردید که با محاسبات مجدد مشخص گردید با ترافیک، قیمت سوخت، قابلیت و قیمت لکوموتیوها و نیز مشکلات صنعت برق در آنزمان اینکار موجه نمی‌باشد و این طرح متوقف شد.

 

برقی کردن تهران بندر عباس

با تغییرات ایجاد شده در اقتصاد ایران و جهان طی دو دهه گذشته برقی کردن تهران بندر عباس مورد بررسی مجدد قرار گرفت و بدلایل زیر اجرای فاز نخست آن مورد تایید قرار گفت و حتی توجه شرکتهای خصوصی برای سرمایه گذاری بصورت مشارکتی(BOT) نیز جلب گردید.

 

دلایل عمده تغییر شرایط به نفع برقی کردن بافق بندر عباس:

 

 

1-افزایش قیمت نفت 2-بالا رفتن قیمت لکوموتیو دیزلی 3-کاهش نسبی قیمت لکوموتیو برقی 4-خودکفایی صنعت برق 5-افزایش تقاضای بار این مسیر همچون، مجتمع فولاد مبارکه

 

برقی کردن و الگوی مصرف

راه اهن برقی می‌تواند به عنوان یکی از زمینه‌های بهره‌وری و اصلاح الگوی مصرف نیز مورد بررسی قرار گیرد. به ازای حمل 1 میلیون نفر مسافر و ا میلیون تن بار خالص سالانه در مسیر بافق بندرعباس 567 میلیارد ریال صرفه جویی مصرف سوخت ، 112 میلیارد ریال صرفه جویی ناشی از کاهش گازهای آلاینده، 1108 میلیارد ریال کاهش هزینه تصادفات نسبت به حمل همین مقدار بار در جاده حاصل می شود. حمل این مقدار بار و مسافر برای راه آهن نیز سالانه 3000 میلیارد ریال سودآوری در پی دارد.[6]

 

 

راه آهن سرتاسری ایران

 نام راه آهنی است که در زمان پادشاهی رضا شاه پهلوی از جنوب تا شمال ایران کشیده شد. این راه آهن بندر شاهپور (بندر امام خمینی فعلی) در ساحل خلیج فارس را به بندر شاه (بندر ترکمن فعلی) در ساحل دریای مازندران وصل می‌کرد.

 

در ۲۳ مهرماه ۱۳۰۶ اولین کلنگ ساختمان راه آهن سراسری در تهران محل فعلی ایستگاه تهران برزمین زده شد و از همان وقت رسما ساختمان راه آهن از سه نقطه جنوب و مرکز و شمال آغاز گردید.

 

منابع مالی

برای اینکه این امر با سرمایه داخلی انجام یابد و از طرفی تحمل هزینه آن برای ملت ایران طاقت فرسا نباشد، قبل از شروع به ساختمان راه آهن دولت وقت قانون انحصار قند و شکر و چای را وضع و در نهم خرداد ۱۳۰۴ به تصویب مجلس شورای ملی رسانید. بموجب این قانون مقررگردید از هر سه کیلو قند و شکر دو ریال و از هر سه کیلو چای شش ریال مالیات اخذ و درآمد حاصله ازآن صرف هزینه ساختمان راه آهن سراسری گردد.

 

راه آهن سراسری در ۲۷ مرداد ماه ۱۳۱۷ بپایان رسیده و دو خط شمال و جنوب در ایستگاه سمیه به یکدیگر متصل و در روز سوم شهریورماه ۱۳۱۷ این خط با تشریفات خاصی رسما افتتاح و بهره برداری آن شروع شد.

 

اولین قطار از این خط در مسیر ساری به بندر شاه و در سال ۱۳۰۸ حرکت کرد
تاریخچه راه اهن در ایران ورتبه ما درجهان

راه آهن چیست ؟

 

" راه آهن از دو ریل فولادی با فاصله عرضی ثابت تشکیل شده است که بر روی بستر مسیر احداث می گردد. آلات ناقله توسط چرخ های فولادی  خود بر روی ریل ها حرکت نموده و هدایت می شوند. مجموعه   چرخ ها با اتصال به قطار و نوعی کشنده، شیوه ای از حمل و نقل زمینی را ایجاد می نمایند که به آن راه آهن اطلاق می شود."

 

در سال 1556 م مهندسین آلمانی راه حل جدیدی برای این کار جستند،بدین ترتیب که در طول معدن دو رشته الوار در دو خط موازی قرار دادند و سپس ارابه های حامل ذغال را بر روی این دو خط چوبی بکار انداختند و چون در بعضی معادن سطح اتکا الوارهای چوبی بسیار سست و مقاومت آن کم بود مجبور شدند زیر الوارها را با قطعات مسطح و مکعب سنگ بپوشاند ودر سال1814فردی انگلیسی به نام « استفنسن » موفق به ساختن لکومو تیو شد و او بود که برای اولین بار محور چرخهای لکوموتیو را به وسیله اهرم به هم متصل کرد .ترتیب اولین قدم در راه ابداع ریل برداشته شد

 

واولین قطار راه اهن دنیا در سال 1832 م به وسیله مهندس استیفنس انگلیسی ساخته شد که دو شهر لیورپول و منچستر رابهم متصل میکرد

 

امریکا نیز در سال 1859 موفق به ساخت راه آهن شد. کشورهای اروپائی به ترتیب بلژیک وآلمان،اسپانیا،فرانسه در سال 1860 م رسماً ایجاد شبکه راه آهن را وارد زندگی خود کردند .

 

بررسی ها نشان می دهد که نخستین راه آهن ایران در تاریخ ۱۸۴۸ بندر انزلی و پیر بازار به رشت وجود داشته که بعدها جمع آوری شده‌است  گفته می شود که ۱۲ کیلومتر ازین مسیر تا اواسط دوره رضا شاه همچنان مورد استفاده قرار داشته است ولی راه اهنی که بقایای ان هنوز است در سال۱۸۸8میلادی و ۱۲۶۱ شمسی بین تهران و شهر ری شاه عبدالعظیم به طول ۸۷۰۰ متر کشیده شد. عرض این راه آهن یک متر بود و به وسیله مسیو بواتال فرانسوی اجرا شد و اداره آن بعدها به یک پیمانکار بلژیکی واگذار شد

 

پس از این تاریخ دیگر هیچ خط ریلی در ایران احداث نشد، چراکه ایران در یک دوره طولانی براثر نفوذ عوامل بیگانه از ساختن خطوط ریلی منع شده بود. دلیل محرومیت ایران هم این بود که در ۹ نوامبر ۱۸۹۰ ناصرالدین شاه قاجار پیمان‌نامه‌ای با روسیه تزاری امضا کرد که ایران را از ساخت راه آهن تا ده سال باز می‌داشت.

 

این محدودیت در دسامبر ۱۸۹۹ برابر با شروط وام ۰۰۰،۰۰۰،۶۰ فرانکی روسیه با دست‌خط مظفرالدین‌شاه برای ده سال دیگر تمدید شد

 

. بنابراین تا سال ۱۹۱۸ میلادی و1285شمسی که راه آهنی از بوشهر تا برازجان به طول ۶۰ کیلومتر توسط انگلستان کشیده شد، ایران هیچ تحولی را در زمینه حمل و نقل ریلی تجربه نکرد. این خط آهن هم بیشتر جنبه نظامی داشت، اگرچه واردات کالای انگلستان را نیز از طریق بوشهر آسان می‌ کرد. در پایان جنگ جهانی نخست، انگلستان پیشنهاد فروش این راه آهن را به شهرداری بوشهر داد که متاسفانه بودجه شهرداری این شهر تکافوی خرید آن را نکرد و این مسیر توسط سازندگانش جمع آوری و مصالح آن به بصره انتقال یافت.

 

نخستین مسیر از خطوط ریلی موجود از این دوره که در حال حاضر نیز در کشور بهره برداری می‌شود مسیر میرجاوه-زاهدان است. راه آهن میرجاوه به زاهدان در سال ۱۲۹۹ افتتاح شد. این خط در نیم قرن هیچ تحولی را تجربه نکرد و تنها در دوره رضاشاه طرحی برای اتصال این راه آهن از مسیر بیرجند به مشهد در دست بررسی بوده است که هیچ وقت به مرحله عمل نرسید

 

زمانیکه رضا شاه حکومت را بدست گرفت به منظور توسعه امور بازرگانی و اجرای سیاست استعماری مصمم شدند به وسیله یک رشته راه آهن سراسری از دریای مازندران تا خلیج فارس شهرهای بزرگ و مراکز پر جمعیت و نواحی کشاورزی ایران را به یکدیگر تل می سازند و برای تأمین هزینه آن در تاریخ 9 خرداد سال 1304 شمسی قانون انحصار قند و شکر و چای از تصویب مجلس گذشت که به موجب آن مقرر شد از هر سه کیلو قند و شکر که به ایران وارد می شد دو ریال و از هر سه کیلو چای شش ریال جهت هزینه ساخت راه آهن سراسری دریافت گردد . پس از دو سال که مقدمات امر فراهم گردید عملیات ساختمانی از شمال و جنوب شروع و 11 سال بعد یعنی در سال 1317 شمسی خط شمال و جنوب به یکدیگر اتصال یافت .

 

زمانی که راه آهن سراسری درشرف اتمام بود، وزارت راه مامور ساخت سایر خطوط گردید و اولین خطی که پس از خط سراسری اقدام به ساخت آن گردید، خط گرمسار-مشهد بود. ساختمان خط مذبور از روز ۲۴ اسفند ۱۳۱۶ آغاز و زیرسازی و ریل گذاری آن تا ایستگاه شاهرود به طول ۳۱۵ کیلومتر تا سال ۱۳۲۰ به اتمام رسیده و بهره برداری از آن شروع شد. اما عملیات ساختمانی از شاهرود به بعد به علت بروز جنگ جهانی دوم متوقف گردید تااینکه بعداز پایان جنگ مجددا عملیات ساختمانی آن از سال ۱۳۲۶ به وسیله وزارت راه شروع گردید و درهفدهم دیماه ۱۳۳۵ خاتمه یافت و از همان تاریخ اقدام به قبول بار از همه نقاط راه آهن به این خط شد

 

. دومین خطی که پس از تکمیل راه آهن سراسری اقدام به ساخت آن گردید، خط تهران-تبریز است. ساختمان این خط روز هجدهم آبانماه ۱۳۱۷ از تهران شروع و تا روز چهاردهم آبانماه ۱۳۲۱ ساخت و ریل گذاری آن تا میانه خاتمه یافت و بلافاصله بهره برداری ازآن شروع گردید. اما به علت بروز جنگ جهانی دوم عملیات این خط نیز متوقف و پس از پایان جنگ مانند خط گرمسار-مشهد عملیات ساختمانی آن به وسیله وزارت راه شروع و دهم دیماه ۱۳۳۵ بهره برداری ازخط تهران تا تبریز آغاز شد

 

سومین خط ریلی ساخت خط قم- یزد از نهم آذرماه ۱۳۱۷ از قم شروع و پیش بینی شده‌بود که در سال ۱۳۲۱ خاتمه یابد. لیکن پس از وقایع ۱۳۲۰ عملیات خط مذبور نیز متوقف گردید. چون قسمتی از زیرسازی این خط حاضر و برای ریل گذاری آماده بود. در فروردین ۱۳۲۶ راه آهن دولتی ایران با مصالح موجود اقدام به ریل گذاری از قم به کاشان نموده و در تاریخ ۱۹ خرداد ماه ۱۳۲۸ بهره برداری آن شروع شد. ‌

 

‌برای آسانتر کردن مقایسه وضعیت فعلی خطوط ریلی با آن چه که در ابتدای سه دهه بعداز انقلاب بهتر است به وضعیت شبکه ریلی کشور در سال ۱۳۵۷ نگاهی بیاندازیم. در آن سال خطوط در حال بهره برداری ریلی در سراسر کشور شامل ۴۵۶۵ کیلومتر و عبارت بودند از :

 

خطوط ریلی ساخته شده قبل از انقلاب:

 

۱: خط ریلی تبریز به جلفا به طول ۱۴۸ کیلومتر. احداث این خط ریلی در سال ۱۲۹۱ میلادی شروع شد و تنها مسیر ریلی کشور است که از سامانه‌ی برقی استفاده می کند

 

۲: خط ریلی زاهدان میرجاوه به طول ۹۴ کیلومتر که ساختمان آن در سال ۱۲۹۸ شروع و یکسال بعد به بهره برداری رسید. این مسیر ریلی همواره سرگرم فعالیت بوده و بیشتر مورد استفاده اهالی دو استان مرزی ایران و پاکستان قرار داشته که به مبادلات کالاهای بین مرزی مشغولند.

 

 

۳: خط ریلی تهران به بندر ترکمن در کرانه دریای خزر به طول ۴۶۱ کیلومتر که در ساختمان آن در سال ۱۳۰۶ آغاز و از سال ۱۳۱۶ رسما مورد بهره برداری قرار گرفته است. این مسیر بخشی از شبکه سراسری راه آهن ایران را تشکیل می دهد که در اوان جنگ بین المللی دوم برای انتقال سلاح و مهمات به روسیه از سوی متفقین مورد استفاده قرار گرفت. ‌

 

۴: خطوط ریلی تهران به بندر امام خمینی که ساختمان آن مانند قطعه شمالی خط آهن سراسری در سال ۱۳۰۶ آغاز و در سال ۱۳۱۷ به بهره برداری رسید. این مسیر شامل ۹۲۸ کیلومتر است که امروزه نیز یکی از مسیرهای اصلی راه آهن ایران برای حمل کالای وارداتی و صادراتی، ترانزیت کالا به کشورهای شمالی و هم چنین توزیع کالاها و فرآورده های نفتی در داخل کشور مورد بهره برداری قرار دارد.

 

۵:مسیر ریلی میان اهواز و خرمشهر به طول ۱۲۱ کیلومتر در سال ۱۳۲۰ کشیده شد و در سال ۱۳۲۱ مورد بهره برداری قرار گرفت. از آن جا که میان این دو شهر محمولات زیادی رد و بدل می شود، این خط در گذشته حائز اهمیت فراوانی بوده است.

 

۶: یکی از طولانی ترین مسیرهای شبکه ریلی کشور خط آهن بین گرمسار و مشهد به طول ۸۱۲ کیلومتر است که بخش مهمی از مسیر تهران - مشهد را نیز شامل می شود و کاربرد اصلی آن انتقال سالانه میلیون ها نفر زائران بارگاه امام هشتم شیعیان است

 

۷: راه آهن تهران تبریز به طول ۷۳۶ کیلومتر یکی از مهم ترین طرح های راه آهن در دوره پیش از پیروزی انقلاب اسلامی بود ساختمان این مسیر در سال ۱۳۳۷به اتمام رسید.

 

۸: خط آهن گرگان به بندر ترکمن به طول ۳۵ کیلومتر در فاصله ساله های ۱۳۳۸ و ۱۳۳۹ تکمیل و به بهره برداری رسید.

 

۹: خط آهن صوفیان به مرز ترکیه که ارتباط بین المللی ایران را با خطوط اروپایی برقرار کرد در سال ۱۳۵۰ به طول ۱۹۲ کیلومتر به بهره برداری رسید و توانست اولین قطار ایرانی را به ساحل دریاچه وان در شرق ترکیه برساند. ‌

 

10: راه آهن قم به زرند به طول ۸۴۷کیلومتر در سال های ۱۳۵۰ تکمیل شد که با افزوده شدن ۸۰ کیلومتر در سال ۱۳۵۷ توانست ارتباط کرمان را با مرکز کشور برقرار کند. این خط نیز یکی از مهم ترین طرح های راه آهن در طول سال های پیش از انقلاب بود که بخصوص برای حمل محمولات کارخانه های بزرگ مسیر از اهمیت زیادی برخوردار شد.

 

11: احداث خط زرند - کرمان به طول ۸۰ کیلومتر که ساختمان آن در سال ۱۳۵۳ شروع شده و در سال ۱۳۵۷ به بهره برداری رسیده است

 

● خطوط احداث شده بعد از پیروزی انقلاب

 

در سی سال اخیر، با همه اولویتی که راه آهن در برنامه های عمرانی کشور داشته طول خطوط شبکه سراسری راه آهن به اندازه ای که بتواند حداقل نیازهای حمل باری و مسافری داخلی را تامین کند، توسعه نیافته است .

 

وضعیت خطوط احداث شده در سال های بعداز انقلاب را می توان در موارد زیر خلاصه کرد:

 

2: مسیر میاندشت به بندر امام به طول ۹۲ کیلومتر که در سال ۱۳۶۰ آغاز و در سال ۱۳۷۲ خاتمه یافته و حکایت از طولانی بودن عملیات احداث این مسیر دارد.

 

۳: خط آهن بافق - بندرعباس که به طول ۶۳۳ کیلومتر موجب یکپارچه شدن خط سراسری ترانزیت کالا میان جنوب و شمال کشور شد. ساختمان این مسیر در سال ۱۳۶۰ شروع و در سال ۱۳۷۳ آماده بهره برداری شد.

 

۴: خط دوم تهران - گرمسار - مشهد که از سال ۱۳۶۹ شروع و در سال ۱۳۸۰ به بهره برداری کامل رسید. به طول 926 کیلو متر

 

۵: خط دوم تهران - آپرین که به طول 198کیلومتر در سال های ۱۳۶۹ تا ۱۳۷۹ احداث شد

 

۶: خط ریلی فریمان به مرز سرخس که موجب پیوستن خطوط ایران به شبکه ریلی کشورهای تازه تاسیس آسیای مرکزی شد. ساختمان این مسیر از سال ۱۳۷۱ شروع و در سال ۱۳۷۵ به مرحله بهره برداری رسید. طول کلی این مسیر ۱۷۰ کیلومتر است.

 

۷: خط ریلی بادرود به میبد به طول ۲۵۴ کیلومتر که ساخت آن در سال ۱۳۷۴ شروع و در سال ۱۳۷۶ به بهره برداری رسید و حدنصاب جدیدی در سرعت عملیات اجرایی برجای گذاشت

 

۸: خط سراسری ترانزیتی شرقی کشور که به طول ۸۰۰ کیلومتر یکی از بزرگترین و مهم ترین پروژه های ریلی سه دهه اخیر کشور به شمار می رود که بندر عباس را به شمال شرق وصل میکند از تاریخ 1377شروع ودر سال 1384 به پایان رسید

 

با توجه به پیشرفت خطوط ریلی بعد از پیروزی جمهوری اسلامی وپیشرفت تکنولوژی در ایران و جهان فکر میکنم 7600کیلومتر خط ریلی نسبت به راه آهنهای دیگر کشورهای جهان : ایالات متحده امریکا با 400هزار کیلومتر اتحاد جماهیر شوروی با 120هزار کیلومترو آلمان با 60هزار کیلومتر, فرانسه با 54هزار کیلومتربا وجود اینکه تاریخ شروع خط ریلی ما با این کشورها در تاریخی  نزدیک  یکدیگر شروع شده فاصله بسیار زیادی با هم داریم [7]
قوانین و مصوبات و مقررات راه آهن

 

چشم انداز حمل و نقل ریلی در برنامه چهارم توسعه

 

چشم انداز:

شرکت راه آهن ج .ا.ا در راستای چشم انداز بیست/20 ساله توسعه کشور، برنامه پنج/5 ساله توسعه ، تکالیف قانونی و مجمع عمومی در جهت ارتقاء مستمر کیفیت خدمات تا حد استانداردهای بین المللی در تمامی زمینه های صنعت حمل و نقل ریلی بین شهری تلاش می نماید. در این راستا ابزارها و اقدامات مورد نیاز از قبیل ساختار ، توسعه ، بهره وری و نیروی انسانی از طریق آزادسازی وخصوصی سازی شرکت در حد تکفل امور حاکمیتی ، افزایش سهم تدریجی راه آهن در حمل و نقل بین شهری زمینی و ترانزیت ، توسعه ناوگان ریلی توسط بخش غیردولتی و کاهش سن ناوگان ریلی تا حد پانزده/15 سال ، انتقال دانش فنی و توسعه تکنولوژیهای جدید، گسترش شبکه ریلی به منظور پاسخگوئی به تقاضای روزافزون ذینفعان به حد هفده هزار (17000 ) کیلومتر خط اصلی با چگالی (3/10 ) متر در هر کیلومتر مربع و توسعه و بهره برداری از حمل و نقل های نوین ترکیبی ، کانتینری و چند وجهی از اولویت ها و برنامه های بلندمدت این شرکت خواهد بود.

 

ماموریت :

 

 

 

شرکت راه آهن ج .ا.ا در راستای پاسخگوئی به نیاز داخلی کشور در زمینه حمل و نقل بار و مسافر ریلی و انجام مربوط به تجهیز و توسعه و ایجاد و نگهداری و بهره برداری از خطوط و تاسیسات ریلی در تلاش است تا با افزایش ارزش شرکت نزد ذینفعان ( مشتریان ، کارکنان ، جامعه و سهامداران ) از طریق عرضه محصولات و خدمات ارزنده به بازارهای داخلی و بین المللی اقدام نماید. تحقق و تامین نیازها وانتظارات همزمان تمامی ذینفعان با بکارگیری حداکثر توان و ظرفیت از طرق :

 

الف ) بهبود خدمات ( افزایش مستمر ایمنی ، سرعت ، دقت و کیفیت )

 

ب  ) کاهش مستمر قیمت تمام شده حمل و ارزانترشدن تعرفه ها با رعایت عین مفاد بند فوق

 

ج  ) گسترش خدمات و همچنین تنظیم سرعت رشد با ملاحظات پایداری بلندمدت روند رقابت پذیری و تعامل با محیط اجرا می گردد و کلیه سطوح عالی شرکت و مدیران میانی برای درک و پاسخگوئی به شرایط بازار و تشخیص مشکلات و مرتفع نمودن آنها به صورت یکپارچه عمل می نمایند. علاوه براین ، شرکت براین باور است که موفقیت سازمان رابطه مستقیمی با کیفیت و جدیت نیروی انسانی دارد. برای دستیابی به موفقیت بیشتر نباید هیچگاه به وضع موجود راضی بود و شرکت بایستی به عنوان مشتاقان نوآوری در صنعت حمل و نقل ریلی شناخته شود. اشتیاقی که برای مشکلترین مسائل ، خلاقانه ترین راه حل ها را به ارمغان می آورد و برای رفاه بیشتر ذینفعان بهترین خدمات را به بازار عرضه می نماید.

 

 

 

اهداف کیفی :

 

      - ارتقاء سطح کیفی خدمات (سرعت، دقت و رفاه)

 

      - ارتقاء بهره وری نیروی انسانی، سرمایه و عوامل تولید

 

    - ارتقاء ایمنی حمل و بهداشت محیط کار

 

    - بهبود و کنترل فعالیتها و پروژه های اجرایی در حد استانداردهای حفظ محیط زیست

 

 

 

اهداف کمی :

 

    - کوچک سازی سازمان در حد تکفل امور حاکمیتی

 

    - گسترش شبکه ریلی برای پاسخگویی به تقاضاهای حمل انبوه و در مسیرهای طولانی در کشور

 

    - توسعه ظرفیت شبکه و ناوگان ریلی برای پاسخگویی به تقاضای رو به رشد هر برنامه

 

    - افزایش تدریجی سهم راه آهن در حمل و نقل کشور

 

 

اداره کل راه آهن شمالغرب>حمل بار>قوانین و مقررات

ماده 9 قانون دسترسی آزاد به شبکه حمل ونقل ریلی
نرخ حمل ونقل ریلی بار متناسب با حمل و نقل جاده ای به صورت توافقی فیما بین صاحبان کالا وشرکتهای حمل و نقل ریلی تعیین و اجراء خواهد شد، بهای بلیط مسافرین توسط شرکتهای حمل و نقل ریلی در هر مسیر و بر حسب نوع و درجه واگن ، قطار و خدماتی که ارائه می شود تعیین و پس از تائید هیات مدیره راه آهن به مرحله اجرا در می آید .

 

تعرفه و مقررات حمل کالا توسط بخش خصوصی

همگام با سیاستهای کلان کشور ودرراستای اجرای مواد 30 و 128 قانون سوم و مواد 28و 29 قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادی ، اجتماعی و فرهنگی ج.ا.ا راه آهن نسبت به واگذاری امور حمل ونقل ریلی خود به بخش خصوصی از ابتدای سال 84 اقدام نمود بطوری که تاکنون قریب به 23 شرکت حمل ونقل ریلی ایجاد و در این زمینه فعالیت می نمایند .

* طبق ماده 10آئین نامه اجرایی مواد 28و 29 قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادی ، اجتماعی و فرهنگی ج.ا.ا راه آهن قیمت گذاری خدمات حمل ونقل ریلی برای شرکتهای خصوصی مشمول نرخ گذاری دولتی نخواهد بود .

بر اساس مصوبه شماره 11763 – 16/12/83 هیئت مدیره راه آهن نرخ حق دسترسی استفاده از خطوط ریلی راه آهن برای شرکتهای مالک واگن به شرح جدول ذیل میباشد :

نرخ دسترسی محور کیلومتر خالی

نرخ دسترسی محور کیلومتر باردار

فشار محوری مجاز در یک مسیر کامل

396

1188

20

468

1404

5/22

- بار محوری مجاز در یک مسیر مبداء و مقصد کامل بر مبنای حداقل مجاز در طول این مسیر تعیین خواهد شد .

- میزان نرخ حق دسترسی واگنهای6 محوره 5 درصد بالاتر از رقم فشار محوری 5/22 تن  میباشد .

- شرکتهای حمل ونقل ریلی بایستی قبل از انعقاد قرارداد با صاحبان کالا یا کارگزاران حمل ونقل ریلی  تائیدیه های لازم را از معاونت بهره برداری و سیرو حرکت از نظر ظرفیت محور و امکان حمل و میزان تخلیه و بارگیری و سایر تعهدات مرتبط با راه آهن را اخذ نمایند .

- حمل کالاهای خطرناک موضوع مصوبه 9297 – 9/10/83 هیئت مدیره (کالاهای کلاس 1،7، 2-6 )و ترافیکی یا برقراری قطار مستقیم نیز تابع قراردادهای مستقل خواهد بود که بر اساس توافق راه آهن و شرکتهای حمل ونقل ریلی منعقد میشود .

- حق دسترسی هر واگن در یک عملیات حمل ، حداقل براساس 150کیلومتر برای هر محورمبنای محاسباتی بوده و دریافت میشود .

- بمنظور حمایت و گسترش حمل ونقل کانتینری مقرر شد :

- کانتینر خالی در برگشت بعنوان کالا منظور نشود و حق دسترسی واگنهای حامل کانتینر خالی بر مبنای محور کیلومتر خالی محاسبه میشود .

- حق دسترسی واگنهای حامل کانتینر پر و خالی به میزان 14 درصد تخفیف داده میشود .

- واگنهای حامل کانتینر در تمامی مسیرها بر مبنای فشار محوری 20 تن حق دسترسی میپردازند .

-  به استناد مصوبه 6810- 26/7/84  هیئت مدیره راه آهن ، 30% تخفیف در نرخ حق دسترسی واگنهای محموله گاز بر اساس فشار محوری20 تن در کل شبکه ریلی منظور شده است.

 

 

تعرفه و مقررات حمل کالا توسط واگن های راه آهن 

 نرخ خدمات حمل ونقل ریلی با استفاده از واگنهای راه آهن به شرح ذیل میباشد:

1- نرخ کرایه حمل کلیه محمولات با واگنهای لبه بلند ،لبه کوتاه و مسطح راه آهن به استثنای کالاهای خطرناک وترافیکی از مورخ 10/3/84 از قرار هر تن کیلومتر 5/156 ریال با احتساب ظرفیت کامل واگن می باشد .

2- در صورتی که محموله واگن کانتینر باشد نرخ کرایه در مسیرباردار (کانتینر پر) از قرار هر تن کیلومتر 126 ریال و در مسیر برگشت مرجوع نمودن کانتینر خالی از قرار هر تن کیلومتر 31 ریال با احتساب ظرفیت کامل واگن می باشد .

- لازم به توضیح است که کرایه حمل کانتینر ذکر شده در بالابرای حالتی است که حمل دو سر بار مورد نظر باشد ودر صورت حمل کانتینر در یکی از مسیرهای حمل ونقلی(رفت و برگشت) اعم از آنکه کانتینر باردار یا خالی باشد مبنای محاسبه کرایه حمل کانتینر از قرار هر تن کیلومتر 126 ریال خواهد بود .

3- در خصوص نرخ حمل کالاهای خاص ،ویژه و ترافیکی (حتی اگر این محمولات قرار باشد با واگن های شرکتهای خصوصی حمل شود )بایستی موضوع به اداره کل بازرگانی بازاریابی اعلام که اداره کل مزبور نسبت به تعیین نرخ کرایه حمل اقدام خواهد نمود .

در موارد استثنایی و پیش بینی نشده وهمچنین دریافت اطلاعات بیشتر قبلاً بایستی با اداره کل بازرگانی و بازاریابی هماهنگی شود .

 

هزینه های جانبی

 - مبلغ 10000 ریال برای هر واگن روباز و مخازن و مبلغ 30000 ریال برای هر واگن مسقف و بابت هزینه های فرعی محاسبه و وصول خواهد شد .

- در صورت نیاز به شستشوی واگنهای واگذاری به شرکت، جهت حمل محموله مخصوصا مخازن مبلغ160000 ریال به ازای هر واگن محاسبه و دریافت خواهد شد .

-  درصورت نیاز به باربندی هزینه باربندی بطور جداگانه محاسبه و دریافت خواهد شد .

- در صورتیکه واگنها در محور شمال و آذر بایجان سیر نماید حق شیب و فراز به ازای هرتن 500 ریال نیز محاسبه و وصول خواهد شد .

- در صورت نیاز به هرگونه خدمات دیگر از قبیل دیزل مانوری جرثقیل و ... یا قبول در خواست توسط راه آهن هزینه های مرتبط ،جداگانه محاسبه و دریافت خواهد شد .

توضیح اینکه شرایط مزبور مربوط به حمل کالاها و محمولات معمولی بوده و جهت حمل محمولات استثنایی و ترافیکی بایستی با اداره کل بازرگانی و بازاریابی مکاتبه گردد .

- حق توقف واگن : زمان معافیت واگنها در انتظار بارگیری و تخلیه 24 ساعت از ساعت 24 روز واگذاری میباشد وتوقف بیشتر از زمان معافیت حق توقف طبق مفاد ماده 151 تعرفه  راه آهن و بشرح جدول ذیل محاسبه و دریافت خواهد شد :[8]

جریمه عدم بارگیری وتخلیه به موقع به ازاء هر 24 ساعت و کسر آن

حق توقف از روز اول لغایت روزسوم به ازاءهر 24 ساعت با کسر آن

تعداد محور

نوع واگن

از روز دهم به بعد (5 برابر حق توقف 3روز اول )

از روز هفتم تا نهم (4برابر حق توقف 3روز اول )

از روز چهارم تا ششم(3برابر حق توقف 3روز اول)

140000ریال

112000 ریال

84000 ریال

28000 ریال

2 محوره

واگن

معمولی

308000 ریال

246400 ریال

184800 ریال

61600 ریال

4 محوره

504000 ریال

403200 ریال

302400 ریال

100800 ریال

6 محوره

84000 ریال

67200 ریال

50400 ریال

16800 ریال

از 6 محوره به بالا هر محور

280000 ریال

224000 ریال

168000 ریال

56000 ریال

2 محوره 

موتور دار

واگن

یخچال دار

616000 ریال

492800 ریال

369600 ریال

123200 ریال

4 محوره

308000 ریال

246400 ریال

184400 ریال

61600

بدون موتور چهار محوره

 

 
قانون توسعه حمل و نقل و مدیریت مصرف سوخت 

با تصویب "قانون توسعه حمل و نقل و مدیریت مصرف سوخت" که در مورخ 18/9/86 بتصویب مجلس و در مورخ 28/9/86 به تصویب شورای نگهبان رسیده است ،ارتقاء کمی و کیفی حمل و نقل ریلی تسهیل خواهد شد.

 

اهم نکات مندرج در قانون:

 

1) 30% بخش باری و 18% بخش مسافری ، سهم بخش ریلی از حمل و نقل برون شهری در سال 1390 خواهد بود.

2) از سال 86 لغایت 90 سالانه 6000 میلیارد تومان اعتبار بخش برون شهری

3) اهم اقدامات اجرائی پیش بینی شده در قانون عبارتند از:

- اصلاح و توسعه شبکه حمل و نقل ریلی

- برقی کردن خطوط و اجرای علائم و تاسیسات و ارتباطات

- افزایش سرعت در شبکه ریلی

- یکپارچه سازی و ساماندهی مدیریت حمل و نقل

- اصلاح قیمتها

- ایمن سازی و بهبود تردد

- حمل و نقل ترکیبی کالااز مبدا تا مقصد با شبکه ریلی و شبکه مکمل جاده ای

- افزایش امنیت و قابلیت اطمینان و دسترسی

* آیین نامه اجرائی قانون دو ماه پس از تصویب بایستی تهیه شود.

 

واقعیت این است که با وجود توجه جدی به حمل و نقل ریلی برون شهری در قانون مذکور اما چند سوال مطرح است:

1) آیا دستیابی به سهم مورد نظر در بخشهای باری و مسافری می تواند در قالب یک برنامه پنج ساله محقق شود؟ چنین برنامه ای آرمانی نیست؟

2) آیا 4.2 برابر شدن سهم ریلی در حمل و نقل باری و 4.5 برابر شدن سهم مسافری در طول 5 سال بی شباهت به یک رویا نیست؟

3) آیا به منظور تحقق سهم ریلی در طول این 5 سال روند حرکت توسعه بخش جاده ای در هر دو بخش ناوگان (عملکرد خودروسازان) و شبکه(عملکرد وزارت راه) کاهشی خواهد بود؟

4) آیا سیستم حمل و نقل ریلی کشور با توان 30 میلیون تن بار و 21 میلیون نفر مسافر در وضعیت فعلی امکان حمل حداقل 150 میلیون تن بار و 100 میلیون نفر مسافر در سال 90 را دارد؟

5) آیا جذب حدود 3000 میلیارد تومان در سال(پیش بینی می شود حداقل سهم بخش ریلی از مجموع 6000 میلیارد تومان اعتبار سالیانه باشد) بطوریکه منجر به اهداف قانون شود توسط بخش ریلی امکان پذیر است( با در نظر گرفتن مشکلات فراوان بخش خصوصی جهت سرمایه گذاری در حمل و نقل ریلی در مقایسه با بخش جاده ای)

(6آیا اهداف و عملکرد برنامه توسعه چهارم، حمل و نقل ریلی کشور را برای سالیانه حدود یک برابرافزایش در سهم بازار مهیا نموده است؟[9]

 

 

Top of Form

Bottom of Form

 

مقررات حمل بار ، توشه و خودرو

حمل بار و توشه

  • ·          بار همراه

 الف) وسائلی که مسافر می‌تواند در قطار به همراه داشته باشدشامل کیف دستی و بسته‌ و جامه‌دان‌های کوچک محتوی لوازم شخصی، صندلی چرخ دار بیمار، کالسکه بچه، قفس کوچک پرندگان ریز جثه حداکثر در ابعاد 40 سانتی متر

ب) وسائلی که مسافر نباید به همراه داشته باشد : اسلحه ، مهمات، مواد منفجره و اشیای قاچاق -مواد سمی ، اسیدی و بیماری زا و بدبو - مواد آتش زا و سوختی ، پیک نیک و …مواد و وسائل رادیو اکتیو ، حیوانات اهلی و وحشی، بارهای حجیم مانند بسته‌های بزرگ و کارتن ... وسائل همراه مسافر باید متناسب با فضای در اختیار وی در کوپه باشد به نحوی که مزاحمتی برای سایر مسافران ایجاد نکند و یا موجب خسارت به قطار نشود.. از این رو نباید از ابعاد 75 سانتی متر و وزن 30 کیلو گرم تجاوز کند. مسافر می‌تواند همراه بار مجاز یک بسته‌ی کوچک خوراکی یا میوه و سبزی همراه داشته باشد.

مسؤولیت حفظ و نگه‌داری وسائل همراه مسافر به عهده وی می‌باشد و این شرکت مسئولیتی در قبال اموال گمشده مسافر ندارد. مهماندار و مأمور نیروی انتظامی پس از پیاده شدن مسافران در ایستگاه مقصد، سالن‌ها را مورد بازبینی قرار داده و اقلام جامانده از مسافران را در صورت یافتن طی صورت جلسه‌ای ثبت و وسائل را به مدت یک ماه در نیروی انتظامی محل برای عودت به صاحب اشیاء نگه داری می کنند. اشیای فاسد شدنی شامل این زمان نمی‌شوند.

ج) بار غیرهمراه (توشه): بار غیرهمراه عبارت است از وسائلی که مسافر نباید در کوپه همراه داشته باشد و باید حمل آن توسط واگن حمل بار انجام شود از قبیل: جامه دان، صندوق میوه، محموله تجاری و محمولاتی که ابعاد آنها بیش از 75 سانتی‌متر باشد. این قبیل محمولات باید به باجه‌ی توشه(باجه باگاژ) ایستگاه تحویل داده شود.

مسافران می‌توانند بار مازاد خود را تا 45دقیقه قبل از حرکت قطار به باجه توشه در ایستگاه تحویل دهند .

چنانچه بار همراه شما زیاد می‌باشد برای رسیدن به موقع به قطار ، وقت کافی را برای تحویل و صدور بارنامه در نظر بگیرید. مأموران قطار در صورت مشاهده بار بیش از حد مجاز همراه مسافر، براساس مقررات عمل خواهند کرد. همچنین به ازای هر یکصد کیلومتر و یا کسر آن مبلغ 2000 ریال بابت هر بسته بار از مسافر در قبال صدور قبض دریافت خواهد شد.

از قرار دادن وسائل و اشیای گران‌بها در بسته‌هایی که به باجه‌ی توشه تحویل می‌شود، خودداری کنید. در صورت مفقود شدن آنها، مسئولیتی به عهده تحویل گیرنده‌ی بار نمی‌باشد. وزن هر بسته که به باجه‌ی توشه سپرده می‌شود نباید دارای ابعادی بیش از 2 متر و یا وزنی بیش از 200 کیلوگرم بوده و حمل، بارگیری و تخلیه‌ی آن بدون جرثقیل امکان‌پذیر باشد.

کلیه بسته هایی که به عنوان توشه به باجه ی توشه سپرده می شود باید بطور کامل بسته بندی شده و لفاف آنها مقاوت کافی برای محافظت از محموله را داشته باشد .

گیرنده توشه یا خرده بار قبل از خارج کردن توشه از انبار و یا قبل از قبول بار به تعداد و مشخصات هربسته رسیدگی و چنانچه اعتراض دارد در موقع تحویل گرفتن اطلاع دهد تا صورت مجلس کم و کسر و یا نواقص تنظیم شود ،هرگونه اعتراض که بعد از بردن توشه از انبار و ترک محل به عمل آید پذیرفته نمی شود.

در صورت فقدان تمام یا قسمتی از توشه و خرده بار ارائه شده به حمل شرکت موظف است :

الف) چنانچه تمام محموله مفقود شده است با توجه به ارزش اعلام شده کالا از طرف فرستنده و درج شده در بار نامه غرامت مربوطه بعلاوه کرایه حمل آن عینا به صاحب کالا مسترد دارد.

ب) چنانچه قسمتی از محموله مفقود شده باشد با توجه به ارزش اعلام شده با بررسی و تحقیقات لازم از روی قرائن ارزش آن تعیین و ارزش کارشناسی شده را بعلاوه بخشی از کرایه به نسبت کرایه محموله مفقود شده به صاحب کالا مسترد دارد.

چنانچه تا شش ماه پس از صدور بارنامه دستیابی به گیرنده یا فرستنده میسر نگردد. شرکت حق خواهد داشت برابر تشریفات قانونی محموله را حراج وحقوق خود را از حاصل فروش دریافت نماید . مهلت انجام حراج برای محصولات فاسد شدنی حداکثر (48) ساعت پس از ورود به انبار خواهد شد.

· حمل بار از درب تا درب : شهروندان تهرانی می‌توانند با تلفن‌های 2-55663350 و 55122461 تماس گرفته و محمولات خود را به صورت درب تا درب از محل ارسال به آدرس گیرنده در مقصد با توجه به نکات زیر ارسال کنند:

مایعات و محمولاتی که ظروف آنها استحکام لازم را نداشته و فاقد لفاف کافی باشند برای حمل پذیرفته نمی شوند. همچنین مواد محترقه ، منفجره، قابل اشتعال و سوزاننده برای حمل پذیرفته نخواهد شد.

از قراردادن پول نقد و مسکوکات ، جواهرات و اشیای قیمتی در بسته‌های تحویلی خودداری شود. در صورت قراردادن چنین اشیایی و مفقود شدن احتمالی آنها، هیچ گونه ادعایی از گیرندگان بار پذیرفته نخواهد شد.

توشه و محمولاتی که برای حمل پذیرفته می‌شوند در مقابل آتش سوزی و حوادث، بیمه می‌باشند. از این رو هنگام صدور بارنامه و تحویل بار، ارزش واقعی محمولات اظهار شود.بار شما در صورت عدم وجود واگن توشه در روز حرکت، با قطارهای روز بعد به مقصد ارسال خواهد شد.

• در صورت نبود گیرنده جهت دریافت توشه خود در منزل و یا به هر دلیلی محموله ارائه شده توسط ماموران توشه مجددا" به انبار توشه عودت داده شود برای مراجعات بعدی گیرنده ملزم به پرداخت حمل شهری دفعات بعدی محموله خواهد بود . باجه توشه ایستگاه تهران از ساعت 7 صبح تا 22 (نیم ساعت قبل از حرکت آخرین قطار) آماده قبول توشه و محمولات شما می‌باشد.

 

حمل بار و توشه در قطار بین الملل

 

توشه شامل توشه همراه و توشه بارنامه ای می باشد .

الف – توشه همراه : مسافر فقط اشیاء شخصی خود را که در طول سفر به آن نیاز دارد با خود به داخل قطار برده و سایر لوازم و اشیاء را باید در ایستگاه مبداء به قسمت توشه تحویل دهد .

ب – توشه بارنامه ای : بارهایی برای حمل در واگن توشه پذیرفته می شوند که مربوط به مسافرت بوده و دارای بسته بندی مناسب مانند چمدان ، ساک مسافرتی ونظایر آن باشد ، بلیت معتبر تا مقصد توشه ارائه شود .

- هر مسافر بزرگسال دارای بلیت حق دارد حداکثر 30 کیلوگرم توشه بدون پرداخت کرایه به باجه مربوطه تحویل داده تا با .واگن توشه حمل شود . این معافیت برای کودکان دارای بلیت نیم بها ، 20 کیلوگرم می باشد .

- در صورتی که توشه مسافر بیش از حد تعیین شده باشد ، باید کرایه حمل توشه مازاد خود را پرداخت کند .

- حداکثر بار مجاز برای هر مسافر 150 کیلو گرم است که 30 کیلوگرم برای بلیت تمام بهاء و 20 کیلوگرم برای بلیت نیم بهاء رایگان می باشد . هر مسافر می تواند حداکثر 5 بسته بار تحویل توشه نماید .

 

یاد آوری :

مسافر باید کالای همراه خود را به گمرک اظهار داشته و آن را در دید بازرسان قرار دهد . در غیر این صورت کالای مکشوفه ، مشمول مقررات قاچاق بوده و غلاوه بر ضبط کالا ،‌مسافر مکلف به پرداخت جریمه مقرر خواهد شد .

- واگن حمل توشه 60 دقیقه قبل از حرکت قطار پلمپ شده و هیچگونه باری برای حمل پذیزفته نخواهد شد .

- کرایه حمل بار در ایستگاه مبداء بطور نقد و بر اساس تعرفه بین المللی و جدول مربوطه دریافت می شود .

- در صورت انصراف مسافر از حمل توشه در ایستگاه مبداء ، کل مبلغ دریافتی پس از کسر 30/1 یورو برای هر قبض مسترد می شود .

- مسافر باید روی هر بسته و در جای مشخص که قابل رویت باشد و تحت هیچ شرایطی تغییر پیدا نکند به صورت واضح مطالب زیر را قید کند :

الف ) نام و آدرس مسافر ب ) ایستگاه و کشور مقصد

- بسته هایی که دارای مشخصات بد و ناخوانا باشد و یا مخدوش باشند مرجوع می شوند . راه آهن می تواند از حمل بسته هایی که دارای مشخصات معینی نیستند امتناع کند .

اشیای ممنوع از حمل در واگن توشه :

کالاهای جاگیر و سنگین ( بالای 50 کیلوگرم ) ، اشیائی که حمل آنها در انحصار پست باشد ، کالاهای تجاری مواد و اشیای محترقه و رادیو اکتیو ، مواد بدبو و بیماری زا ، حیوانات زنده ( اهلی و وحشی) ، اجناس عتیقه و اورا بهادار ، اشیای هنری و توشه های بدون مسافر .

ایستگاه هایی که به مقصد آنها توشه مسافر پذیرفته می شود :

در ایران : ایستگاه های تهران ، زنجان ، تبریز

در سوریه : ایستگاه های حلب و دمشق

در ترکیه : ایستگاه های وان ، کایسری ، آنکارا ، اسکی شهیر و استانبول .

فهرست ایستگاههایی که دارای انبار توشه می باشد

ردیف

نام شهر

ردیف

نام شهر

ردیف

 

1

*تهران

15

کرمان

29

ساری

2

ورامین

16

احمدآباد

30

بهشهر

3

گرمسار

17

سیرجان

31

بندرگز

4

سمنان

18

*بندرعباس

32

بندرترکمن

5

دامغان

19

قم

33

گرگان

6

شاهرود

20

اراک

34

کرج

7

نیشابور

21

ازنا

35

قزوین

8

*مشهد

22

دورود

36

زنجان

9

کاشان

23

اندیمشک

37

میانه

10

اصفهان

24

اهواز

38

مراغه

11

یزد

25

خرمشهر

39

عجب شیر

12

بافق

26

فیروزکوه

40

تبریز

13

زرند

27

قائم شهر

 

 

14

طبس

28

تربت حیدریه

 

 

 

* ایستگاه دارای باجه باگاژ (تحویل بار) در داخل سالن اصلی است که برای دریافت بار مسافرین محترم آماده ارائه خدمات می باشند در سایر ایستگاه‌ها جهت تحویل بار می بایست به محل انبار توشه مراجعه شود.

- در انبارهای توشه خدماتی نظیر بسته بندی بار و نیز قبول تحویل آن در مقصد به آدرس اعلامی توسط مسافرین محترم ارائه می گردد.

- برای بار غیر همراه از لحاظ وزن کلی محدودیتی وجود ندارد و مسافرین محترم می توانند هر میزان بار که همراه دارند تحویل انبار توشه دهند.(همانطور که در مقررات مندرج در پشت برگه بلیت آمده است حداقل 20 کیلوگرم برای بار مسافرین در نظر گرفته می شود)

- در صورت وارد آمدن صدمه به بار مراتب با حضور مسافر، نماینده بیمه و نماینده انبار توشه صورتجلسه می شود و شرکت بیمه گذار متعهد است پس از انجام مراحل قانونی نسبت به بازپرداخت خسارت مسافرین اقدام نماید. به همین منظور درج ارزش واقعی بار در هنگام تحویل آن به انبار توشه توسط مسافر الزامی است.

هزینه حمل بار باتوجه به مسافت و نیز مقاصد مختلف براساس تعرفه های قانونی محاسبه و اخذ می گردد.

 

 حمل خودرو با قطار

 

     شرکت قطارهای مسافری رجاء در راستای ایجاد جذابیت بیشتر در حمل و نقل ریلی مسافری اقدام به خرید و افزودن واگن‌های خودروبر دوطبقه با قابلیت اتصال به قطارهای مسافری کرده تا امکان انتقال و استفاده خودرو برای مسافرانی که به خود‌رو خود در مقصد نیاز دارند، فراهم شود. این واگنها در کلیه محورهای راه آهن ( به غیر از محور شمال ) قابل سیر و بهره برداری است و با ظرفیت 10 الی 12 خودرو ( با توجه به ابعاد خودرو ) در حال حاضر در مسیر تهران به مشهد، بندرعباس، کرمان، اهواز، تبریز همچنین اصفهان به بندرعباس و مشهد- بندرعباس و بالعکس راه‌اندازی شده است. مسافران محترم می توانند بلیت این واگن‌ها را با روشی مشابه پیش فروش بلیت قطارهای مسافری از طریق شبکه رایانه‌ای فروش بلیت تهیه نمایند.

    بهای بلیت حمل خودرو با واگن ویژه یکسره از تهران به مشهد، کرمان، اهواز، تبریز و همچنین اصفهان به بندرعباس یا بالعکس 450هزار ریال و ازتهران به بندرعباس یا بالعکس 800 هزار ریال و مشهد به بندرعباس نیز  800 هزار ریال می‌باشد. فراموش نکنید خودرو باید حداقل سه ساعت قبل از حرکت قطار برای حمل به انبار توشه‌ی ایستگاه مبدأ تحویل شود. (بهای بلیت برگشت معادل بهای بلیت رفت می‌باشد)

 

  • استرداد بلیت حمل خودرو

1. استرداد 90 درصد بهای بلیت تا ساعت 12روز قبل از حرکت

2. استرداد 70 درصد بهای بلیت از ساعت 12روزقبل از حرکت تا 3 ساعت مانده به حرکت

 3.استرداد 50 درصد بهای بلیت از 3ساعت مانده به حرکت تا زمان حرکت بلیت پس از بارگیری خودرو و یا حرکت قطار استرداد نمی‌شود. توجه: خودرو باید 3 ساعت قبل از حرکت قطار تحویل داده شود.

 "درصورت مفقود شدن بلیت حمل خودرو طبق مقررات بلیت المثنی صادر می‌شود."

 

  • ·           یادآوری‌های مهم حمل خودرو

 

1- پذیرش خودرو برای اعزام از مبدأ حرکت از 8 صبح تا حداکثر 3 ساعت مانده به حرکت قطار می باشد.

2- هنگام تهیه‌ی بلیت برای مسیرهای بلند(مانند مشهد- اهواز) پیش بینی زمانی لازم برای تأخیرهای احتمالی، تخلیه‌ی واگن و بارگیری مجدد آن در ایستگاه واسط (تهران) و رعایت بند 1 صورت گیرد.

3- خودرو هنگام تحویل به انبار  باید دارای موجودی بنزین مطابق با حداکثر یک چهارم ظرفیت باک خودرو باشد.

4- برای رعایت ایمنی خودروها، سر باتری در مبدأ جدا و در مقصد مجدداً نصب می‌شود.

5- امکان حمل خودرو با ارتفاع بیش از 158 سانتی متر وجود ندارد. همچنین این محدودیت شامل خودروهایی مانند پاترول، پاجیرو، جیپ و ... می‌باشد.

6- وجود هر گونه وسائل و بار اضافی در داخل خودرو به مثابه بار توشه تلقی و برابر مقررات اقدام خواهد شد.  

7- برای رفع مشکلات در مقصد، قبل از بارگیری کلیه‌ی نواقص یا آسیب دیدگی قبلی خودرو و کسری لوازم به مسؤولان اعزام اظهار شود.

8- به محض اطلاع از ورود خودرو به مقصد نسبت به ترخیص و تحویل خودرو با در دست داشتن مدارک مثبته (کارت ماشین ، کارت شناسایی معتبر) اقدام در غیر این صورت بعد از 24 ساعت اولیه تا 6 روز ،روزانه 15000ریال و از روز هفتم به بعد روزانه 30000ریال بابت حق توقف و هزینه انبارداری محاسبه و دریافت خواهد شد.

9- برای تحویل خودرو کارت شناسایی یا شناسنامه خودرو معتبر و منطبق با مندرجات در بلیت ضرورت دارد وخودرو به کسی تحویل خواهد شد که بلیت حمل خودرو به نام او صادر شده است. و از تحویل خودرو به افراد غیر و بدون مدارک مثبته خودداری خواهد شد .

10- در صورت تأخیر در تحویل خودرو در مقصد تا 24 ساعت تاخیر در تحویل خودرو 50درصد کرایه برگشت داده می‌شود و در صورت عدم تحویل خودرو در مقصد 100درصد کرایه برگشت داده می‌شود.

11- برای دریافت خسارت تاخیر متقاضیان محترم می‌توانند با به همراه داشتن اصل لاشه بلیت و کارت شناسایی معتبر با مراجعه به آژانس‌های سراسر کشور نسبت به دریافت خسارت اقدام کنند.

12- درصورت مفقود شدن بلیت حمل خودرو طبق مقررات بلیت المثنی صادر می‌شود.

13- اطلاعات مورد نیاز حمل خودرو با قطار اعم از: تاریخ و ساعت حرکت ، شماره قطار ، زمان و شرایط تحویل خودرو و... جهت اطلاع آنها برروی برگه بلیت حمل خودرو درج می‌شود. [10]

   

 

 

 

قطارهای بین المللی

 

شرکت قطارهای مسافری رجاء با همکاری راه آهن سوریه و ترکیه و در پی توافقات به عمل آمده از سوی مقامات عالی کشورهای مزبور اقدام به راه اندازی قطارهای بین المللی تهران ـ دمشق و تهران ـ استانبول نموده است .

این قطارها از اسفند ماه 1379 با هدف گسترش روابط فرهنگی، اقتصادی و سیاسی این کشورها و تامین رفاه و راحتی سفر برای ایرانگردان و جهانگردی در سیر قرار گرفته اند . ایمنی، آسایش، ارزانی و
جاذبه های طبیعت بین راه، قطار را به عنوان بهترین وسیله سفر مطرح نموده و مورد استقبال مسافرین بویژه گردشگران قرار گرفته است . امید است تلاش کارکنان این شرکت در زمینه گسترش و بهینه سازی خدمات مسافری، رضایت هموطنان عزیز را فراهم سازد .

قطار تهران ـ دمشق

قطار مسافری تهران ـ دمشق روزهای دوشنبه از تهران به سوی دمشق حرکت می کند و پس از 15/62 ساعت طی مسیر با عبور مناظر دیدنی این محور ( در خاکهای ایران ـ ترکیه و سوریه ) صبح روز پنج شنبه وارد دمشق می شود . برگشت این قطار از دمشق روزهای دوشنبه می باشد .

قطار تهران ـ استانبول

قطار مسافری تهران ـ استانبول روزهای پنج شنبه از تهران به سوی استانبول حرکت می کند و پس از 40/71 ساعت طی مسیر عصر روز یکشنبه 45/15دقیقه وارد ایستگاه حیدر پاشا ( بخش آسیایی استانبول ) می شود . برگشت این قطار از استانبول روزهای چهارشنبه و ورود آن روزهای شنبه
می باشد .

 

عبور از دریاچه وان

مسافرین این دو قطار پس از رسیدن به دریاچه وان در خاک ترکیه با استفاده از کشتی ( فری بوت ) مسافت دریاچه را طی کرده و سپس مسیر خود را با قطار کشور میزبان ادامه می دهند .

 

مدت زمان سفر باکشتی در دریاچه وان کمتر از 5 ساعت می باشد .

 

مسیر

قطار

ظرفیت

تعداد واگن

نوع واگن

طول مسیر

مدت زمان سیر

دمشق

ایران

228

7

اکسپرس خواب 4 تخته

2347کیلومتر

15/62 ساعت

سوریه

228

6

اتوبوسی درجه یک خواب 2 تخته

استانبول

ایران

308

9

اکسپرس خواب 4 تخته

2966 کیلومتر

40/71 ساعت

ترکیه

308

8

اکسپرس خواب 6 تخته

 

 

1) حقوق مسافر

  • بلیت قطارهای مسافری در بیش از 370 مرکز فروش از یک ماه قبل از حرکت قطار در سراسر کشور از طریق شبکه رایانه ای با قیمت یکسان پیش فروش می شود .
  • بلیت با ارائه گذرنامه معتبر و به نام مسافر صادر می شود حق استفاده از آن مخصوص صاحب بلیت است .
  • موجود نبودن بلیت مورد نظر شما در یک مرکز به منزله عدم وجود آن در کل شبکه است و نیازی به مراجعه به مراکز دیگر نمی باشد .
  • بلیت برای کودکان زیر 4 تا 10 سال نیم بهاء محاسبه می شود . این تخفیف شامل کوپن خواب نمی شود .
  • مسافرت کودکان زیر 4 سال بدون اختصاص جا رایگان است .
  • وجه بلیت مسافرین ( اعم از ایرانی و خارجی ) به ریال دریافت می شود .
  • حداقل 5 روز قبل از سفر باید نسبت به تایید مجدد بلیت اقدام کرد . در غیر این صورت جای ذخیره شده براساس لیست انتظار به مسافرین دیگر واگذار می شود و کوپن خواب نیز از درجه اعتبار ساقط شده و امکان سفر در تاریخ مزبور لغو می شود .
  • در صورت انصراف از سفر پس از تایید مجدد بلیت، امکان سفر در برنامه های دیگر لغو شده و باید بلیت را استرداد نمود.
  • اعتبار بلیت صادر شده برای مسافرت تا 6 ماه پس از صدور می باشد و مسافر می تواند در هر زمان دلخواه با تهیه کوپن خواب سفر نماید . ضمناً تا یک سال پس از صدور وجه بلیط با کسر کارمزد و بهای کوپن خواب قابل استرداد می باشد .
  • در صورت عدم استفاده از بلیت تا یک سال پس از صدور، می توان پس از کسر کارمزد و 10٪ بهای بلیت مابقی وجه را دریافت نمود. کوپن خواب قابل استرداد نمی باشد .
  • استرداد بلیت در روز صدور آن بدون کسر وجه انجام خواهد شد .
  • درخواست دربست کردن کوپه صرفاً برای بیمارانی که قادر به نشستن نمی باشند . طبق مقررات پذیرفته می شود . در این صورت 75٪ بهای جای اختصاص یافته براساس درجه واگن دریافت
    می شود .

 

2) مسافرت گروهی

  • برای متقاضیان سفرهای گروهی پس از ارائه مدارک لازم و تکمیل فرم ویژه بلیت گروهی صادر می شود .
  • مسافرانی که در گروههای بیش از 10 نفر سفر می کنند از تخفیف ویژه گروهی بهره مند
    می شوند.
  • مسافران سفرهای گروهی باید تا رسیدن به مقصد همراه مسئول گروه با قطار مندرج در بلیت سفر نمایند و تغییر انفرادی در درجه بلیط ممکن نمی باشد .
  • در صورت انصراف گروه از سفر، بلیت با کسر کارمزد و یک فرانک سوئیس به ازای هر نقر قابل استرداد است .
  • استردادهای بهای بلیت گروهی، شامل کوپن خواب نمی شود.
  • صدور بلیت گروهی برای قطار دمشق دو سره ( رفت و برگشت ) با 10 ٪ تخفیف انجام می شود.

 

3) مقررات گذرنامه

  • مسافر باید قبل از سفر نسبت به پرداخت عوارض خروج از کشور در یکی از شعب بانک ملی در مبدأ اقدام نمایند.
  • گذرنامه باید تا پایان سفر اعتبار داشته باشد .
  • عکس اولاد بالای 2 سال بعنوان همراه در گذرنامه موجود باشد .
  • گذرنامه مخدوش نباشد .
  • مجوز خروج از مرز زمینی همراه باشد .
  • وجود پاسپورت جداگانه برای فرزندان ذکور بالای 17 سال و فرزندان مونث بالای 18 سال الزامی است ( سفر آنان به صورت همراه با والدین ممنوع است )
  • گذرنامه در ایستگاه سلماس و مرز ترکیه و ( کاپیکوی) برای قطار استانبول و دمشق، همچنین در ایستگاه مرز ترکیه با سوریه ( اسلاحیه ) و ( میدان اکبز) سوریه برای قطار دمشق بازرسی و کنترل می شود.
  • در ایستگاههای تهران و تبریز گذرنامه ممهور به مهر ورود یا خروج نمی شود.

 

یاد آوریهای مهم

ماموران از مسافرت افراد ذیل ممانعت می نمایند.

  • اشخاصی که رفتار ناشایست در قطار داشته باشند و یا مقررات جاری هر یک از کشورها را رعایت نمی کنند .
  • اشخاصی که به علت بیماری یا علل دیگر برای همسفران خود ایجاد ناراحتی یا مزاحمت نمایند.

 

4) قطار ایرانی

1-4 خدمات و تسهیلات

  • ارائه آب و یخ در ظروف بهداشتی و بسته بندی شده ( 3 بسته یخ و 5/1 لیتر آب )
  • ارائه نشریات در داخل کوپه
  • استفاده از سیستم صوتی درون کوپه و رستوران
  • نمایش فیلم و امکان استفاده از تلویزیون در سالن رستوران
  • بیمه مسافر در قطار و ایستگاههای راه آهن داخل کشور
  • فروش تنقلات و اغذیه و سرو غذا در رستوران و یا درون کوپه بنا به درخواست مسافر
  • تحویل وسایل خواب به مسافر
  • وجود سیستم ها برودتی و حرارتی

 

2-4 برنامه ریزی غذایی 

  • مسافرین محترم می توانند در صورت تمایل هنگام خرید بلیت، تعداد غذای خودرا برای قطارهای ایرانی در مسیر رفت و برگشت سفارش داده و وجه آن را در قبال دریافت کپی بلیت صادره به متصدی فروش پرداخت نمایند.
  • هنگام سفر، کپی بلیت به مهماندار ارائه شود .
  • در صورت استرداد بلیت، وجه غذا، بدون هیچ کسری، به مسافر عودت داده می شود.

 

جدول برنامه غذایی

ردیف

وعده

برنامه غذایی

1

شام

خوراک مرغ، نوشابه ، ماست ، سوپ جو

2

صبحانه

کره عسل یا کره و پنیر با چای

3

ناهار

چلو جوجه بدون استخوان یا ته چین مرغ، نوشابه ، ماست ، سوپ جو

4

شام

غذای سرد بسته بندی شده ، نوشابه ، سالاد

 

  • در صورت استفاده از سرویس چینی 10٪ به هزینه غذا اضافه می شود
  • تنوع ، کیفیت و بهای اغذیه در قطارهای خارجی براساس تعرفه همان کشورها می باشد .

 

5) بار و توشه

1-5 مسافر می تواند وسایل زیر را با خود در کوپه به همراه داشته باشد :

  • یک پالتو یا پتو
  • کیف دستی، ساک ، چمدان و بسته کوچک
  • صندلی چرخدار بیمار یا گهواره کوچک
  • مسافرین می توانند بار مازاد خود را به باجه توشه در ایستگاه تحویل نمایند.
  • بار و توشه مسافرین از مبداء تهران، تبریز و یا سلماس به مقصد ترکیه ( آنکارا، استانبول، سیواس، الازیق، موش، تاتوان، وان) و سوریه ( حلب و دمشق ) با شرایط ذیل پذیرفته می شود :
  • مربوط به مسافرت بوده و در بسته بندی لازم ( بسته ، چمدان، ساک و ... ) قرار داشته باشد .
  • بلیت معتبر حداقل تا مقصد توسط مسافر ( صاحب بار) ارائه شود .
  • مشخصات مسافر، کشور و ایستگاه مقصد برروی کلیه بسته ها درج شده باشد .

 

 

2-5 حمل وسایل ذیل با قطار ممنوع می باشد :

  • وسایل جاگیر و حجیم و بیش از 50 کیلوگرم
  • ممنوعیت حمل حداقل در یکی از کشورهای مسیر
  • کالاهای تجارتی، گرانبها، اوراق بهادار و اشیای هنری
  • مواد و اشیای خطرناک ( انفجاری، سوختی ، سمی و زننده)
  • حیوانات زنده
  • حمل آن منحصر به اداره پست باشد .
  • توشه ای که مسافر همراه آن نباشد .

 

یاد آوری

  • مسافر باید کالای همراه خود را به گمرک اظهار نماید و آنرا در دید بازرسان نگه دارد . در غیر این صورت کالای مکشوفه مشمول مقررات قاچاق بوده و علاوه بر ضبط کالا، مسافر مکلف به پرداخت جریمه مقرر خواهد شد . 
  • حداکثر زمان تحویل بار به قسمت توشه یک ساعت قبل از حرکت می باشد .

 

3-5 کرایه بار

  • کرایه در ایستگاه مبداء بطور نقد و براساس جدول مربوطه دریافت می شود .
  • علاوه بر کرایه حمل، به ازای هر قبض صادره مبلغی تحت عنوان هزینه ثبت دریافت می شود.

 

4-5 معافیت از کرایه

  • در مسیر ایران، ترکیه و سوریه هر مسافر بزرگسال 30 کیلوگرم توشه و هر مسافر خردسال
    ( دارای بلیط نیم بهاء ) 20 کیلوگرم توشه را می تواند بدون پرداخت کرایه حمل نماید .
  • چنانچه بار همراه مسافر کاملاً از پرداخت کرایه معاف باشد . برای هر فقره قبض توشه مبلغی ثابت به عنوان هزینه ثبت دریافت می شود.

 

5-5 استرداد کرایه

  • در صورت انصراف مسافر از حمل توشه، در ایستگاه مبداء کل مبلغ دریافتی پس از کسر دو فرانک سوئیس بهای هر قبض مسترد خواهد شد .

 

6) مقررات گمرک ایران

خروج هر نوع کالا به هر مقدار به غیر از وسایل سفر توسط مسافری که عازم عتبات و سفرهای زیارتی می باشد، ممنوع است .

سایر مسافرین می توانند اقلام زیر را با خود از کشور خارج نمایند:

 

  • انواع محصولات و مصنوعات ایرانی بدون محدودیت از لحاظ ارزش
  • کالاهای خارجی به میزان 160 دلار و خارج از جنبه تجاری
  • خشکبار ( به ازای هر گذرنامه ده کیلوگرم پسته و یکصد گرم زعفران )
  • یک فرش دستباف حداکثر 6 متر مربع ( به غیر از مسافرین همراه )
  • وسایل شخصی و سفر در حد متعارف و غیر تجاری
  • حداکثر ارز مجاز برای دارنده گذرنامه معادل 1000 دلار و برای مسافر همراه معادل 500 دلار می باشد . خروج ارز بیش از حد مجاز مستلزم داشتن اظهار نامه یا گواهی اشتغال از طریق شبکه بانکی کشور است . خروج لیر سوریه به صورت مسافری و تجاری ممنوع است .
  • خروج 200 هزار ریال پول رایج جمهوری اسلامی ایران
  • حداکثر 150 گرم طلای ساخته شده بدون نگین و تا 3 کیلوگرم اشیای ساخته شده از نقره
    ( بدون نگین )
  • خروج اشیای عتیقه، آثار هنری اصیل ، کتابهای خطی و چاپ سنگی، قطعات خوشنویسی ، اوراق مینیاتور، انواع سکه و سنگهای گرانبها ، لیر ، سوریه اسلحه مهمات و تجهیزات نظامی ، مواد مخدر و کالاهایی که صدور آن به لحاظ شرعی یا قانونی نیست ، ممنوع می باشد .
  • مسافرینی که وارد کشور می شوند می توانند مقداری کالای مجاز تا سقف 160 دلار به همراه بیاورند .
  • اقلامی که ورود آنها به کشور مجاز می باشد:
  • دستگاه و لوازم خانگی از نوع برقی، گازی یا نفتی
  • اجزاء و قطعات یدکی اتومبیل سواری، موتور سیکلت و دوچرخه
  • لوازم سر میز و خانه داری
  • لوازم شخصی، اجزا و ملزومات
  • ساک و چمدانها
  • البسه، کیف و کفش و قطعات یدکی آن
  • تفنگ بادی
  • فرش ماشینی
  • ابزار دستی ، برقی و غیره
  • روزنامه، مجله، کتاب ، تقویم ، آلبوم و سایر محصولات صنعت چاپ
  • اسباب بازی
  • دوربین دستی ( هندی کم)
  • پارچه، مواد غذایی، لوازم بهداشتی، لوازم آرایش و آرایشگری، مواد و لوازم مجاز تدخین
  • کامپیوتر دستی یا کیفی و ملزومات آن
  • لوازم ورزشی
  • نوشت افزار
  • دوچرخه و سه چرخه
  • گل مصنوعی
  • زیورآلات بدلی
  • مودم، فاکس مودم
  • مواد اولیه و قطعات مورد نیاز
  • کارخانجات تولیدی
  • ورود یا خروج کالاهای زیر براساس قوانین جمهوری اسلامی ممنوع است :
  • مشروبات الکلی، وسایل قمار ، اسلحه سرد و گرم ، مواد محترقه و منفجره ، مواد مخدر ، نشریات ، تصاویر، فیلم، عکس نوشته و یا هر کالایی که متغایر شؤون مذهبی و ملی کشور و یا مخل نظم و عفت عمومی و دارای ممنوعیت شرعی و قانونی باشد.                                        

 

تهیه و استرداد بلیت

  • به منظور رفاه حال مسافرین و برنامه ریزی مناسب سفر، بلیت قطارهای مسافری رجاء از یک ماه قبل از حرکت قطار، در کلیه مراکز فروش بلیت قطار در سراسر کشور با قیمت یکسان پیش فروش می شود.
  • فروش بلیت از طریق شبکه رایانه ای انجام می شود . موجود نبودن بلیت مورد نظر شما در یک مرکز فروش به منزله عدم وجود آن بلیت در کل شبکه است و نیازی به مراکز دیگر نمی باشد .
  • بلیت با ارائه شناسنامه به نام مسافر صادر می شود و حق استفاده از آن فقط مخصوص صاحب بلیت است .
  • از دریافت بلیتی که به نام شما نمی باشد و یا بلیت مخدوش و دارای قلم خوردگی، خودداری فرمایید .
  • بلیت المثنی برای مسافرینی که بلیت آنها مفقود شده باشد . مطابق آیین نامه مربوطه و به شرط حضور به موقع حداقل یک ساعت قبل از حرکت در ایستگاه و در وقت اداری صادر می شود .
  • جهت استفاده از صندلی یا تخت خالی برای دربست کردن یک کوپه از قطار، مسافر می تواند بلیط جاهای خالی را با 25 ٪ درصد تخفیف تهیه نماید .

 

بلیط نیم بها

  • صدور بلیت نیم بها برای جانبازان عزیز و خانواده های معظم شاهد ( با ارائه کارت بنیاد مربوطه ) بصورت رفت و برگشت در کلیه مراکز فروش امکان پذیر است .
  • چنانچه حسب تشخیص بنیاد، حضور یک نفر همراه با جانباز الزمی باشد، با ارائه نامه از بنیاد جانبازان بلیت همراه نیز نیم بها صادر می شود.
  • بلیت برای کودکان زیر 12 سال با ارائه شناسنامه بصورت نیم بها صادر می شود .
  • برای مسافرت کودکان زیر 2 سال بدون اختصاص جا، فقط 10٪ بلیت دریافت می شود. در صورت تقاضای جا، بلیت نیم بها برای استفاده در کوپه والدین صادر خواهد شد .

 

ابطال و استردادبلیت

  • بلیت تا یک ساعت پس از صدور به شرط عدم حرکت قطار با پرداخت کامل بهای آن به مسافر قابل ابطال می باشد .
  • بلیت قطارهای مسافری رجاء در ساعات اداری در کلیه مراکز فروش رایانه یی بلیت ( با ارائه کارت شناسایی) طبق مقررات زیر، قابل استرداد است و نیازی به مراجعه به مرکز خرید بلیت نیست:
  • تا ساعت 12 روز قبل از حرکت قطار 90 درصد بهای بلیت پرداخت می شود . تا 3 ساعت قبل از حرکت 70 درصد بهای بلیت پرداخت می شود از سه ساعت مانده به حرکت تا لحظه حرکت قطار 50 درصد بهای بلیت پرداخت می شود . استرداد بلیت پس از حرکت قطار امکان پذیر
    نمی باشد .

 

یادآوریهای مهم

  • بلیت باید تا پایان سفر همراه مسافر و در دسترس وی باشد .
  • پیش از سوار شدن به قطار و هنگام سفر ارائه شناسنامه و یا کارت شناسایی معتبر برای کنترل بلیت الزامی می باشد.
  • به محض اطلاع از مفقود شدن بلیت، مراتب را به باجه فروش بلیت ایستگاه راه آهن اعلام نمایید تا برابر مقررات بلیت المثنی صادر شود .
  • سازمانها، صنایع و کارخانجات، برای تنظیم قرارداد دربست قطار، برای مدت معین، می توانند با شماره تلفن 5125251 تماس حاصل نمایند.
  • درخواست بلیت بیش از دو کوپه مشمول تعرفه مسافرت گروهی خواهد شد. متقاضیان می توانند به مراکز فروش در سطح کشور مراجعه و یا با شماره تلفن 8310891 مدیریت فروش بلیط تماس حاصل نمایند.
  • به منظور رفاه حال خانواده ها و خواهران و برادرانی که به تنهایی سفر می کنند بنا به درخواست متقاضی ، بلیط کوپه ویژه برای آنها صادر می شود .
  • پرداخت خسارت تاخیر قطار به مسافرین با ارائه لاشه بلیت، حداکثر تا یک ماه پس از زمان حرکت قطار در تمامی مراکز فروش بلیت سراسر کشور امکان پذیر است .
  • مسافرین محترم حداقل یک ساعت قبل از حرکت قطار در ایستگاه حضور داشته باشند .

 

شرایط ویژه نوروزی

  • برای هر متقاضی به هر مقصد فقط یک کوپه و حداکثر به تعداد افراد خانواده ( با ارائه شناسنامه سرپرست ) بلیت صادر می شود .
  • جهت انجام امور کنترل بلیت و بازرسی اثاثیه یک ساعت قبل از حرکت در ایستگاه حضور داشته باشید .
  • به علت تقاضای بیش از حد در ایام نوروز، امکان اعزام مسافرین جامانده با قطارهای بعدی
    ( همانند سایر ایام سال) وجود ندارد . لذا حضور به موقع در ایستگاه الزامی است .
  • به علت ازدحام و تراکم بیش از حد در سطح شهر به ویژه خیابانهای منتهی به راه آهن در ایام نوروز ، لطفاً جهت رسیدن به موقع به قطار برنامه ریزی لازم به عمل آورید .

 

خرید بلیت اینترنتی

به منظور رفاه حال مسافران و دسترسی آسان تر به بلیت قطار ، شرکت قطارهای مسافری رجاء با استفاده از دانش و تجربه کارشناسان داخلی اقدام به راه اندازی سیستم فروش اینترنتی بلیت نموده است.این اقدام ضمن کاهش مراجعات حضوری و سهولت در امر خرید بلیت، از اتلاف وقت و هزینه متقاضیان جلوگیری می نماید .امید است تلاشهای صادقانه کارکنان رجاء افزایش رضایتمندی مسافران را در پی داشته باشد .

  • دارا بودن کارت پول بانک سامان
  • داشتن موجودی کافی ( حداقل به میزان مبلغ بلیت های درخواستی )
  • ثبت نام در سیستم خرید اینترنتی بلیت شرکت رجاء

 

ب) خرید اینترنتی بلیت

  • مرحله 1 ورود به سایت و سیستم خرید بلیت

پس از ورود به سایت شرکت رجاء ( آدرس اینترنتی www.raja.ir و یا wwww.rajatrains.com   (گزینه خریر بلیت را انتخاب نمایید)

  • مرحله 2 ثبت نام در سیستم و یا وارد کردن کد کاربری
  • چنانچه برای اولین بار به سیستم وارد می شوید لازم است به عنوان کاربر جدید در سیستم ثبت نمایید . توجه داشته باشید در صورت کامل بودن و صحت اطلاعات حداکثر ظرف مدت 24 ساعت نام کاربری شما فعال می شود . ضمناً چنانچه قبلاً این کار را انجام داده اید فقط کافی است کد کاربری و کلمه عبور خود را واردنمایید . هر فرد فقط مجاز است یک کد کاربر داشته باشد .
  • مرحله 3 ورود به منوی اصلی

در منوی اصلی سه گزینه وجود دارد .

1ـ خرید بلیت ( جهت تهیه اینترنتی بلیت )

2ـ مشاهده آخرین خریدها ( جهت مشاهده تا 10 خرید آخر شما از سیستم، امکان استرداد نیز وجود دارد )

3ـ استرداد بلیت (جهت استرداد بلیت پس از وارد کردن مشخصات آن )

  • مرحله 4 خرید بلیت

در این مرحله ابتدا باید مبداء، مقصد، تاریخ حرکت و تعداد مسافرین را به تفکیک بزرگسال ( خانم یا آقا) و خردسال ( زیر 12 سال ) وارد نمایید .

سپس قطار مورد نظر خود را از لیست نمایش داده شده انتخاب دایره سمت راست آن مشخص نمایید.

بعد از انتخاب قطار، سیستم انواع سالنهای موجود قطار را نمایش می دهد تا شما بتوانید با مشاهده نوع، بهای بلیت و تصویری از سالن و کوپه مکان مورد دلخواه خود را انتخاب نمایید .

سپس صورتحساب شما نمایش داده می شود در صورت پذیرفتن آن، باید مشخصات کامل و صحیح مسافرین ( بویژه نام و نام خانوادگی و شماره شناسنامه ) را وارد نمایید . برای پرداخت بهای بلیت، در یک ارتباط امن وارد سایت بانک سامان می شوید . لازم است برای خرید بلیت شماره کارت و رمز خود را در این سایت وارد نمایید . در پایان پس از تایید پرداخت در بانک سامان شماره بلیت، سالن ، صندلی و نام مسافر نمایش داده می شود . در ضمن این اطلاعات برای شما از طریق پست الکترونیکی نیز ارسال می شود . پس از خرید بلیت لازم است در اسرع وقت با مراجعه به یکی از نمایندگی های فروش بلیت شرکت رجاء و  ارائه مشخصات بلیت، نسبت به دریافت نسخه نهایی چاپی بلیت اقدام نمود. در غیر این صورت از سوار شدن مسافر جلوگیری می شود .

ج) استرداد بلیت

  • استرداد اینترنتی بلیت

قبل از تهیه نسخه چاپی بلیت از نمایندگی فروش می توانید نسبت به استرداد اینترنتی کلیه بلیت ها و یا برخی از آنها اقدام نمایید . در این صورت بر اساس تعرفه استرداد بلیت، پس از کسر جریمه، مابقی وجه به حسابی که با آن بلیت ها خریداری شده اند واریز می شود . برای این امر پس از ورود به سایت و انتخاب گزینه استرداد بلیت، باید در صفحه نمایش مشخصات بلیت خود را وارد نمایید . چنانچه کلیه اطلاعات آن را به خاطر نداشته باشید . با وارد کردن شماره سریال یا نام و نام خانوادگی و یا تاریخ حرکت ( توجه داشته باشید برای جستجوی هر گزینه بر روی دایره سمت راست کلیک نمایید ). فهرست بلیتهایی که مشخصات مزبور را دارند نمایش داده می شود. سپس بر روی مربع سمت راست بلیت مورد نظر و آیکون استرداد کلیک کنید . بعد اطلاعات مربوط به بلیت های استردادی و جریمه استرداد آنها نشان داده می شود . در صورت توافق شما با استرداد بلیتها بر روی کلید بله کلیک کنید .

در پایان نتیجه استرداد بلیت در صفحه بعد نمایش داده می شود . توجه داشته باشید که استرداد بلیت تا قبل از حرکت قطار امکان پذیر است .

بلیط گروهی

نحوه تهیه بلیط گروهی برای قطارهای داخلی

الف) بلیت با نام

  • به منظور رفاه حال مسافران و برنامه ریزی مناسب مسافرت، بلیت قطارهای مسافری از یک ماه قبل از حرکت، در کلیه مراکز فروش رایانه ای با قیمت یکسان پیش فروش می شود. مسئول گروه می تواند با در دست داشتن فهرست اسامی مسافران، پس از ساعت 12 ایام اداری ، به نزدیک ترین مراکز مراجعه نموده و با قیمت عادی بلیت تهیه نماید .
  • برای صدور بلیت گروهی متقاضی باید حداقل 45 روز قبل از وقت قطار تقاضای کپی خودرا به مدیریت بازرگانی و برنامه ریزی قطارها ارسال نماید .
  • چنانچه در شبکه بلیت موجود نباشد. طی یک نامه رسمی از شرکت رجاء درخواست اختصاص جا شود . در موارد استثنایی که امکان افزودن واگن وجود داشته باشد . بلیت های درخواستی با سورشارژی به میزان 50 درصد بهای بلیت و به نام مسافر صادر می شود .
  • کلیه بلیتهای با نام حتما در واحد کنترل بلیت ایستگاه مبداء با کارت شناسایی معتبر مسافر مطابقت داده خواهد شد .
  • ب) بلیت بدون نام
  • شرکتها، مؤسسات و آژانس های مسافرتی که مایل به راه اندازی تورهای مسافرتی می باشند
    می توانند قبل از مشخص شدن اعضای گروه خود، طی نامه ای رسمی به شرکت رجاء نسبت به رزرو جاو تهیه بلیت گروهی بدون نام اقدام نمایند.
  • در صورت اختصاص یک قطار فوق العاده، بلیت به نام برگزار کننده تور و با سور شارژی به میزان 100 درصد بهای پایه صادر خواهد شد .
  • در صورت موجود بودن جا در قطار مقرره ، بلیتها به نام برگزار کننده تور و با سور شارژی به میزان 50 درصد بهای بلیت پایه صادر خواهد شد .

 

ج) اولویت ها و محدودیت ها

  • گروه هایی که در ایام کاهش تقاضا، درخواست مسافرت گروهی نمایند، در ایام متعادل سفر در اولویت خواهند بود .
  • برای گروه هایی که هنگام درخواست بلیت ، بیش از یک ماه به تاریخ حرکت مانده باشد، جا رزرو می شود . ( فقط در ایام متعادل)
  • مجوز بلیت گروهی برای زمان اوج تقاضا ( مانند ایام نوروزی و تابستان ) صادر نخواهد شد .
  • بلیت گروهی به نام خانواده صادر نمی شود و درج نام هر یک از مسافران در بلیتهای با نام الزامی است .

 

د) استرداد بلیت

  • استرداد بلیت های با نام فقط با ارائه کارت شناسایی معتبر مسافر صادر می شود .
  • استرداد بلیت های بی نام فقط توسط مسؤول گروه که نامش در مجوز ثبت شده است با ارائه کارت شناسایی معتبر انجام خواهد شد .

 

د) یاد آوریهای مهم

  • درخواست بلیت گروهی باید در سربرگ رسمی دارای مهر، امضاء، شماره ، تاریخ، تلفن، نشانی و با معرفی مسئول گروه باشد .
  • مسئول گروه باید یک نسخه از مجوز صادر شده را همراه داشته باشد و از مبداء تا مقصد در صورت درخواست مسئولان ذیربط ارائه نمایند.
  • در طول سفر بلیت های بی نامنزدمسؤل گروه و بلیت های با نام نزد صاحب بلیت باشد .
  • چنانچه مسافران گروهی نیاز به تامین غذا در قطار داشته باشند، مسئول گروه باید حداقل یک روز قبل از حرکت با امور رستوران ها ( تلفن 5122778 ) هماهنگی لازم را به عمل آورد .
  • آرامش و نظم مسافران گروهی در ایستگاه و قطار باید توسط مسئول گروه تامین و تضمین شود .
  • در صورت مواجه شدن با مشکل در قطار، مسئول گروه باید به رئیس قطار مراجعه کند و در صورت عدم رسیدگی مراتب، را جهت پیگیری به شرکت رجاء به صورت کتبی اعلام نماید .

نحوه تهیه بلیت گروهی برای قطارهای بین المللی

  • برای متقاضیان سفرهای گروهی به مقصد سوریه ( با ارائه مجوز مربوطه ) و ترکیه، پس از تکمیل فرم ویژه درخواست بلیت گروهی صادر میشود .
  • مسافرانی که در گروههای بیش از ده نفر سفر می کنند از تخفیف ویژه بلیت های گروهی
    بهره مند خواهند شد
  • مسافران سفرهای که گروهی باید تا رسیدن به مقصد با مسئول گروه با قطار مندرج در بلیت سفر نمایندو تغییر انفرادی در درجه بلیت ممکن نمی باشد .
  • در صورت انصراف گروه، بلیت با کسر کارمزد و یک فرانک سوئیس به ازای هر نفر قابل استرداد می باشد .
  • استرداد بهای بلیت گروهی شامل کوپن خواب نمی شود.
  • برای قطار دمشق صدور بلیت گروهی دو سره ( رفت و برگشت) با 10 درصد تخفیف انجام
    می شود .
  • هنگام تهیه بلیت گروهی ( بیش از ده نفر) جهت قطارهای بین المللی، به مراکز فروش رایانه ای بلیت مراجعه تا از تخفیف ویژه برخوردار شوید .
  • مسافران گروهی باید حداقل یک ساعت قبل از حرکت به منظور کنترل بلیت در ایستگاه حضور داشته باشند . در غیر اینصورت جای آنان از طریق لیست انتظار به مسافران دیگر فروخته خواهد شد .
  • برای کسب اطلاعات بیشتر با امور مسافرات گروهی این شرکت ( تلفن 8310891) تماس حاصل فرمایید .

 

وسایلی که مسافر نباید به همراه داشته باشد

اسلح، مهمات ، مواد منفجره و اشیای قاچاق

M

مواد سمی ، اسیدی و بیماری زا و بدبو

N

مواد آتش زا و سوختی، پیک نیک و ...

 

مواد و وسایل رادیو اکتیو

 

حیوانات اهلی و وحشی

 

بارهای حجیم مانند بسته های بزرگ و کارتن و ...

 

ظروف محتوی روغن و لبنیات و نظایر آن

 

 

بار مسافر

وسایلی که مسافر می تواند در قطار به همراه داشته باشد

یک پالتو، شال یا پتو

صندلی چرخ دار بیمار ، گهواره کوچک

 

کیف دستی ساک و چمدان کوچک

 

قفس کوچک پرندگان ( حداکثر 40 سانتی متر)

  • بار همراه مسافر باید از ابعاد 75 سانتی متر و وزن 30 کیلوگرم تجاور نکند .
  • مسافران می توانند بار مازاد خود را تا نیم ساعت قبل از حرکت قطار به باجه توشه در ایستگاه تحویل نمایند.

 

 

 

 

 

  • در صورتی که مایلید بار خود را در هنگام ورود به مقصد دریافت کنی، با قطاری که واگن توشه دارد مسافرت نمایید .
  • چنانچه بار همراه شما زیاد باشد برای رسیدن به موقع به قطار، وقت کافی را جهت تحویل و صدور بارنامه در نظر بگیرید .

 

حمل بار از درب تا درب

  • مسافران گرامی می توانند از منزل با تلفن های 2-5663350 و 5125024 تماس حاصل نموده و محصولات خود را به صورت درب به درب از محل ارسال به آدرس گیرنده در مقصد ارسال نمایند.
  • مایعات و محصولاتی که ظروف آنها استحکام لازم را نداشته و فاقد لفاف کافی باشند برای حمل پذیرفته نمی شوند . همچنین مواد محترقه، منفجره، سریع الاشتعال و سوزاننده برای حمل پذیرفته نخواهد شد.
  • از قرار دادن پول نقد و مسکوکات، جواهرات و اشیاء قیمتی در بسته های تحویلی خودداری فرمایید . در صورت قرار دادن چنین اشیایی و مفقود شدن احتمالی آنها هیچگونه ادعایی از گیرنده های بار پذیرفته نخواهد شد .
  • توشه و محمولاتی که برای حمل پذیرفته می شوند در مقابل آتش سوزی و حوادث بیمه می باشند. لطفاً در هنگام صدور بارنامه و تحویل بار ارزش واقعی محمولاتی خود را اظهار فرمایید .
  • بهای هر کیلو بار از تهران به مقاصد زیر بدین قرار می باشد .

 

ردیف

نام شهر

به ریال

 

ردیف

نام شهر

به ریال

1

گرمسار

205

 

17

زرند

275

2

سمنان

205

 

18

کرمان

305

3

دامغان

220

 

19

سیرجان

305

4

شاهرود

230

 

20

بندرعباس

340

5

نیشابور

250

 

21

قم

205

6

مشهد

285

 

22

اراک

215

7

قزوین

205

 

23

ازنا

235

8

زنجان

215

 

24

دورود

265

9

میانه

235

 

25

اندیمشک

260

10

مراغه

250

 

26

اهواز

270

11

عجب شیر

250

 

27

خرمشهر

285

12

تبریز

260

 

28

قائم شهر

220

13

کاشان

215

 

29

ساری

220

14

اصفهان

240

 

30

بهشهر

220

15

یزد

250

 

31

گرگان

235

16

بافق

260

 

 

  • به منظور رفاه حال شما و همسفران شما از ورود بار اضافی که شامل : جامه دانها ، صندوق های میوه، محمولات تجاری و محمولات که ابعاد آنها بیشتر از 75 سانتی متر است به داخل قطار جلوگیری
    می شود . لطفاً این قبیل محمولات را به باجه با گاژ ( باجه توشه) ایستگاه تحویل فرمایید .
  • بار شما در صورت عدم وجود واگن توشه در روز حرکت با قطارهای روز بعد به مقصد ارسال خواهد شد.
  • با گاژ ایستگاه تهران از ساعت 7 صبح لغایت 22 ( نیم ساعت قبل از حرکت آخرین قطار) آماده قبول توشه و محمولات شما به مقاصد زیر می باشد .

بهشهر

مشهد

قم

اصفهان

گرگان

سمنان

اراک

یزد

قزوین

دامغات

ازنا

زرند

زنجان

شاهرود

دورود

کرمان

میانه

نیشابور

اندیمشک

بافق

مراغه

فیروزکوه

اهواز

سیرجان

عجب شیر

ساری

خرمشهر

بندرعباس

تبریز

قائم شهر

کاشان

 

 

 


 

 

 

حمل خودرو با قطار

واگنهای حمل خودرو با همت کارشناسان و متخصصان شرکت و بازسازی و تغییر کاربری سایر واگن ها، ایجاد و راه اندازی شده است . ظرفیت هر واگن 5 الی 6 خودروی سواری است که مرحله نخست در مسیر پر تردد تهران ـ مشهد و بالعکس راه اندازی شده است.

بلیت واگنهای حمل خودرو همزمان با پیش فروش بلیت قطارهای مسافری از طریق شبکه رایانه ای فروش بلیت عرض می شود .

بهای بلیت حمل خودرو با واگن ویژه در محور تهران ـ مشهد

یکسره ( تهران ـ مشهد یا بلعکس ) = 250000 ریال            دوسره ( رفت و برگشت ) = 40000 ریال

 

استرداد بلیت

ـ استرداد 80 درصدی بهای بلیت تا ساعت 12 روز قبل از حرکت

ـ 50 درصد بهای بلیت از 3 ساعت مانده به حرکت تا زمان حرکت

ـ بلیت پس از بارگیری خودرو و یا حرکت قطار استرداد نمی شود

توجه : خودرو باید حداقل 3 ساعت قبل از حرکت قطار تحویل داده شد .

 

تسهیلات سفر با قطار

  • در صورت تاخیر در ورود قطار اکسپرس بیش از حد مقرر، که ناشی از حوادث غیر مترقبه طبیعی نباشد، ضمن یک وعده پذیرایی رایگان 50 درصد بهای بلیت پس از کسر خدمات ارائه شده، به مسافران مستردخواهدشد.( قطارهای عادی، سریع ، محلی و بین المللی شامل این تسهیلات نمی شوند. )
  • در صورت تاخیر بیش از یک ساعت هنگام حرکت قطار، مسافران می توانند بدون کسر جریمه بلیت خود را استرداد نمایند.
  • مسافرانی که به دلیل تاخیر بیش از حد مقرر قطار اکسپرس در ورود به مقصد، از مسافرت با قطارهای دیگر جا می مانند می توانند  در همان روز و یا روز بعد، نسبت به استرداد بلیت و یا ادامه سفر با قطار اقدام نمایند. چنانچه این تاخیر منجر به بیتوته در محل شود، هزینه اقامت یک شب و غذا توسط شرکت پرداخت می شود .
  • مسافران در صورت تاخیر قطار اکسپرس و جاماندن از سایر وسایل مسافرت ( کشتی، هواپیما، و اتوبوس) می تواند در همان روز و یا روز بعد با ارائه مدارک لازم تحت شرایطی نسبت به دریافت خسارت استرداد بلیت وسیله فوق طبق مقررات اقدام نمایند . بدیهی است زمان حرکت وسیله مسافرت بعد باید حداقل 4 ساعت پس از زمان مقرر ورود قطار به ایستگاه مقصد باشد .
  • در صورت از کار افتادن کامل تهویه و یا تعویض اجباری سالن در طول مسیر 50 درصد بهای بلیت به مسافر مسترد می شود .
  • پرداخت خسارت تسهیلات ویژه  سفردر تمامی مراکز فروش بلیت با ارائه لاشه بلیت، حداکثر تا یک ماه پس از زمان حرکت قطار امکان پذیر است .
  • صدور بلیت المثنی در تمامی ایستگاهها دارای سیستم On line  طبق مقررات مربوطه بشرط حضور بموقع و در ساعات اداری امکان پذیر است .

جدول محاسبه پرداخت خسارت تاخیر قطار

مسیر

طول مسیر ( کیلومتر)

تغییراحتمالی در ورود به مقصد ( دقیقه)

مبنای زمانی پرداخت خسارت برای تاخیر ( دقیقه)

مشهد

926

30

180

تبریز

736

30

180

سلماس

886

30

180

زنجان

320

15

90

میانه

439

15

90

اهواز

816

30

180

اندیمشک

475

30

180

خرمشهر

937

30

180

بندرعباس

1386

40

240

کرمان

1009

30

180

یزد

656

20

120

اصفهان

495

20

120

گرگان

496

30

120

ساری

354

20

90

تبریزـ مشهد

1662

40

240

اصفهان ـ مشهد

1421

40

240

 

بیمه مسافر

  • کلیه مسافران قطار بدون محدودیت سنی از بدورود به ایستگاه تا رسیدن به ایستگاه مقصد در برابر حوادث، تحت پوشش بیمه می باشند .

لطفاً در صورت لزوم جهت استفاده از خدمات و امکانات بیمه ای با شماره تلفنهای زیر تماس حاصل فرمایید .

شرکت خدمات بهینه پوی : 09121271374   امور رفاهی رجاء:( داخلی214 ) 8310880 ـ021

 

ایام اوج سفر

ماه

محور

فروردین

اردیبشهت

خرداد

تیر

مرداد

شهریور

مهر

آبان

آذر

دی

بهمن

اسفند

خراسان

****

***

****

****

****

****

***

***

***

***

****

****

آدربایجان

****

**

****

****

***

***

**

**

**

**

**

****

گلستان

****

**

****

****

***

****

**

**

**

**

**

****

خوزستان

****

**

****

****

***

****

**

**

**

**

**

****

اصفهان ـ کرمان ـ هرمزگان

****

**

****

****

***

***

**

**

**

**

**

****

d-8-55

****: اوج ***:شلوغ  **: عادی  *: خلوت  [11]

 

 

 

 

تعرفه حمل در مسیر ایران بر اساس تعرفه TEA

 

 

مسیر حمل

مسافت  (km)

 

نوع نرخ

 

واگن در بست

کانتینر باردار

کانتینر خالی

 

تن / یورو

 

مقصد -میداء

 

طبقه 1

طبقه 2

فوت 20

فوت 40

فوت 20

فوت 40

 

10

15

20

25

10

15

20

25

 

سهلان

204

صادرات

5.06

4.31

3.80

3.62

4.37

3.77

3.29

3.14

74.80

93.50

53.55

66.30

 

واردات

6.74

5.75

5.07

4.38

5.38

5.03

4.39

4.19

106.25

132.60

53.55

66.30

 

ترانزیت از مبداء رازی

8.73

7.47

6.54

6.24

7.59

6.50

5.68

5.43

94.50

134.80

47.25

67.60

 

تبریز

224

صادرات

5.54

4.76

4.16

3.95

4.82

4.13

3.59

3.41

74.80

93.50

53.55

66.30

 

واردات

7.39

6.35

5.55

5.27

6.43

5.51

4.79

4.55

106.25

132.60

53.55

66.30

 

ترانزیت از مبداء رازی

9.57

8.19

7.17

6.85

8.31

7.15

6.24

5.94

94.50

134.80

47.25

67.60

 

جلفا

308

صادرات

7.45

6.38

5.57

5.33

6.47

5.54

4.85

4.61

96.90

122.40

69.70

86.70

 

واردات

9.94

8.50

7.42

7.10

8.62

7.39

6.47

6.14

139.40

174.25

69.70

86.70

 

ترانزیت از مبداء رازی

12.90

11.06

9.66

9.22

11.20

9.59

8.40

7.98

124.25

177.20

62.30

88.40

 

قزوین

816

صادرات

18.74

16.11

14.07

13.41

16.31

14.01

12.24

11.64

228.65

285.60

163.20

204.00

 

واردات

24.98

21.47

18.76

17.88

21.75

18.68

16.33

15.52

326.20

408.00

163.20

204.00

 

ترانزیت از مبداء رازی

32.43

27.80

24.30

23.14

28.22

24.16

21.16

20.14

290.50

415.20

145.25

207.60

 

نیک پسندی

947

صادرات

21.01

18.05

15.77

15.03

18.29

15.68

13.74

13.08

249.05

311.10

177.65

221.85

 

واردات

28.01

24.07

21.03

20.03

24.38

20.91

18.32

17.44

355.30

443.70

167.65

221.85

 

ترانزیت از مبداء رازی

36.34

.31.17

27.26

25.96

31.62

27.10

23.72

22.58

344.75

492.40

172.55

446.40

 

تهران

960

صادرات

22.18

18.98

16.61

15.80

19.28

16.52

14.46

13.77

261.80

327.25

187.00

233.75

 

واردات

29.57

25.30

22.15

21.07

25.70

22.03

19.28

18.36

374.00

467.50

187.00

233.75

 

ترانزیت از مبداء رازی

38.30

32.83

28.73

27.36

33.34

28.57

25.00

23.79

363.30

519.20

181.65

259.60

 

اصفهان

1487

صادرات

29.30

25.11

21.94

20.92

25.47

21.82

19.10

18.17

370.60

462.40

264.35

330.65

 

واردات

39.07

33.49

29.26

27.89

33.97

29.09

25.46

24.23

528.70

661.30

264.35

330.65

 

ترانزیت از مبداء رازی

50.61

43.40

37.95

36.16

44.02

37.72

33.01

31.43

513.45

733.20

256.90

366.80

 

مشهد

1886

صادرات

37.35

32.03

28.02

26.70

32.48

27.84

24.36

21.94

447.10

558.45

319.60

399.50

 

واردات

49.81

42.70

37.36

35.60

43.30

37.12

32.48

29.26

639.20

798.15

319.60

399.50

 

ترانزیت از مبداء رازی

64.60

55.36

48.45

46.14

56.13

48.12

42.12

40.11

620.55

886.40

310.45

443.20

 

سرخس

2013

صادرات

40.08

34.33

30.02

28.62

34.84

29.84

26.13

24.87

495.55

619.65

353.60

442.85

 

واردات

53.44

45.77

40.03

38.19

46.45

39.79

34.84

33.16

708.05

884.85

353.60

442.85

 

ترانزیت از مبداء رازی

69.26

59.34

51.92

49.47

60.20

51.59

45.16

43.00

687.40

982.00

343.70

491.20

 

http://bazargani.rai.ir/Site.aspx?ParTree=A0904090131214
منابع و ماخذ:

1-      http://www.iranika.ir/articles%20page/tarikhcheha/rahaahan.htm

2-      http://www.aftabir.com/lifestyle/view/84105/%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DA%86%D9%87-%D8%B1%D8%A7%D9%87-%D8%A2%D9%87%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86

3-      http://fa.wikipedia.org/wiki/%D8%B1%D9%88%D8%B2%D8%B4%D9%85%D8%A7%D8%B1_%D8%B1%D8%A7%D9%87_%D8%A2%D9%87%D9%86_%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86

4-      http://ttic.ir/index.php?option=com_content&view=article&id=1221:------&catid=649&Itemid=151

5-      http://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%81%D9%87%D8%B1%D8%B3%D8%AA_%D8%A7%DB%8C%D8%B3%D8%AA%DA%AF%D8%A7%D9%87%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%B1%D8%A7%D9%87%E2%80%8C%D8%A2%D9%87%D9%86_%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86

6-      http://rc.rai.ir/Site.aspx?ParTree=A04014&LnkIdn=19299

7-      http://fa.wikipedia.org/wiki/%D8%A8%D8%B1%D9%82%DB%8C%E2%80%8C%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D9%86_%D8%B1%D8%A7%D9%87%E2%80%8C%D8%A2%D9%87%D9%86_%D8%AF%D8%B1_%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86

8-      http://www.rwtransco.com/site/Introduction.aspx

9-      http://bazargani.rai.ir/Site.aspx?ParTree=A0904090131214

10-  http://www.rai.ir/Site.aspx?partree=A019

 

پیوندها و منابعی برای مطالعه بیشتر

 درون شهری-ریلی

 

#

عنوان مطلب

بازدیدها

   

1

حمل و نقل ریلی کوالالامپور، نماد توسعه‌ مدیریت شهری

185

   

2

سرمایه گذاری عمده در متروی ورشو

126

   

3

گسترش متروی سریع و راه آهن سبک برای توسعه

123

   

4

ارزیابی بهره برداری عادی و مختلط متناسب با تقاضا در خطوط قطارهای درون شهری و تمهیدات طراحی لازم

153

   

5

افزابش قابلیت سیستم حمل و نقل ریلی شهری

163

   

6

سیستم حمل و نقل ریلی مشهد

273

   

7

آزمایش موفقیت‌آمیز سریع‌ترین ترن چین با 416کیلومتر/ گزارش‌تصویری

268

   

8

طراحی ایستگاه متروی شهر مکه

258

   

9

قونقا , اولین تراموای اسبی ایران در تبریز

320

   

10

تصاویری از مترو و ایستگاه های مترو در جهان

524

   

11

قطارهای متروی بدون راننده

559

   

12

آشنایی با مترو استکهلم

595

   

13

آشنایی با مترو وین

512

   

14

آشنایی با مترو استانبول

668

   

15

آشنایی با مترو بانکوک

518

   

16

آشنایی با مترو لیسبون

504

   

17

آشنایی با مترو تورنتو

450

   

18

قطار معلق در آلمان

723

   

19

دانستنیهای حمل ونقل ریلی

976

   

20

سیستم های مشتری مدار در حمل و نقل ریلی

487

   

21

طرح های پیشنهاد شده برای ایستگاه های مترو در هند

349

   

22

تصاویری از مترو مسکو

372

   

23

استفاده از چرخهای لاستیکی در قطارهای مترو

467

   

24

گزارشی از تله کنفرانس ازدحام مترو در ایستگاه صادقیه

749

   

25

دربهای کشویی برای افزایش ایمنی ایستگاه‌های مترو

479

   

26

آشنائی با پروژه قطارهای مغناطیسی

635

   

27

پایگاه های اینترنتی مرتبط

336

   

28

انقلابی در سیستم حمل و نقل سریع السیر مسافر

431

   

29

ارائه یک روش علمی به منظور تعیین اولویت احداث

336

   

30

مرکز کنترل ترافیک ریلی شهر وین

356

   

31

عکسهایی از مترو در دست احداث دوبی

379

   

32

متروی بیلبائو

333

   

33

نگاهی به فناوری جدیدترین ترن‌های جهان

415

   

34

تصاویری از قطارهای روز دنیا

404

   

35

جدول اطلاعات خطوط مترو در شهرهای مختلف

329

   

36

استفاده از مبلمان در قطارهای درون شهری سنگاپور

293

   

37

نقشه متروی شهرهای مختلف دنیا

344

   

38

استفاده ازقدم های مسافرین برای ایجاد برق

328

   

39

رینگ در شبکه متروهای جهان

325

   

40

مترو مسکو

471

   

41

بازسازی مترو نیویورک پس از یکصد سال

361

   

42

شرکت مترو مادرید

340

   

43

شبکه مترو و جاده ای سریع السیر تایپه، تایوان

268

   

44

نقشه متروی شهرهای چین

400

   

45

زیباترین ایستگاهای مترو در جهان

363

   

46

کاربرد GPS در حمل و نقل ریلی

390

   

47

حمل و نقل ریلی در جهان

529

   

48

انواع سیستمهای حمل و نقل ریلی

679

   

49

تاریخچه مونوریل

639

   

50

تاریخچه تراموا

678

   

51

لیست و آدرس اینترنتی وب سایت راه آهن های برخی از کشورها

314

   

52

تاریخچه مترو

1239

   

53

اسامی و آدرس سایتهای مشاوران راه آهن

279

   

 

 

لینک سایت های مفید  :

http://www.rai.ir   راه آهن جمهوری اسلامی ایران

 

http://www.railwaytechnology.com   طراحی خطوط راه آهن ، تاریخچه راه آهن ، صنعت ریل و ...

 

http://www.wagonpars.com   شرکت واگن پارس اراک

 

http://www.raja.ir  شرکت قطار های مسافر بری رجا

 

http://www.rwtransco.com   شرکت راه آهن حمل و نقل

 

http://www.uic.asso.fr  اتحادیه بین المللی راه آهن ها

 

http://www.railassociation.ir  انجمن مهندسی حمل و نقل ریلی ایران

 

http://rc.rai.ir  مرکز تحقیقات راه آهن[12]

کتب برقی کردن راه آهن نگارش عباس قربانعلی بیک (انتشارات پرک) http://www.scribd.com/doc/14066047/Book-Elec-Railway-Electrification-870415

 

قیمتها و هزینه‌ها در صنعت ریلی http://www.scribd.com/doc/14095003/prices-and-cost-in-railway-880120

 

نقشه راه بلوغ نگارش عباس قربانعلی بیک(انتشارات پرک) http://www.scribd.com/doc/14065729/MRM-Maturity-Road-Mapping-871112

 

نوآوری در صنعت ریلی نگارش عباس قربانعلی بیک(انتشارات پرک) http://www.scribd.com/doc/14065697/Innovation-in-Railway-Ghorbanalibeik-870824

 

استراتژی تحقق اهداف چشم انداز 1404 در صنعت ریلی، از منظر اصلاح الگوی مصرف http://www.scribd.com/doc/16480476/Book-Consumption-Pattern-in-Railway-880320-c

 

منابع و رسانه‌ها

http://www.railassociation.com/html/modules.php?op=modload&name=News&file=article&sid=1539

 

http://fa.wikipedia.org/w/index.php?title=برقی_کردن_راه_آهن_در_ایران&action=edit&section=14

 

http://www.nasiran.ir/index.php?option=com_content&task=view&id=7484&Itemid=8

 

http://www.irexpert.ir/WebForms/News/NewNewsDetail.aspx?&EvID=99099

 

http://faraznews.ir/newsdetail-8118-fa.html

 

http://www.khorasannews.com/news.aspx?12_17206_05_18957.XML

 

http://www.iran-newspaper.com/1388/2/3/Iran/4192/Page/8/Index.htm

 

http://www.raja.ir/default.aspx?page=news&newsid=98

 

http://gostareshnews.com/repository/19/5.pdf

 

http://www.aftab.ir/news/2008/nov/18/c2c1226996153_economy_marketing_business_tenders_tender.php

 

http://www.kayhannews.ir/870630/4.htm

 

http://www.magiran.com/npview.asp?ID=1666738

 

http://www.qudsdaily.com/archive/1387/html/4/1387-04-10/page78.html

 

http://www.farsnews.com/newstext.php?nn=8704090219

 

http://www2.irna.ir/ar/news/view/line-8/8707064953132833.htm

 

http://www.rai.ir راه آهن جمهوری اسلامی ایران

 

http://www.cdtic.ir شرکت ساخت و توسعه زیربناهای حمل و نقل کشور

 

↑ سالنامه رسمی کشور. سالنامه پارس. ۱۳۰۵ خورشیدی

 

http://www.roshd.ir

 

http://www.loghatnaameh.com/home-fa.html

 



[1] http://alig.miyanali.com/7

[2] http://sg.rai.ir/Site.aspx?A=p&ParTree=A09000B0111311

[3] http://www.rai.ir/Site.aspx?ParTree=A010001011

[4] http://www.rai.ir/Site.aspx?ParTree=A010001012

[5] http://fa.wikipedia.org/wiki/%D9%81%D9%87%D8%B1%D8%B3%D8%AA_%D8%A7%DB%8C%D8%B3%D8%AA%DA%AF%D8%A7%D9%87%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%B1%D8%A7%D9%87%E2%80%8C%D8%A2%D9%87%D9%86_%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86

[6] http://fa.wikipedia.org/wiki/%D8%A8%D8%B1%D9%82%DB%8C%E2%80%8C%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D9%86_%D8%B1%D8%A7%D9%87%E2%80%8C%D8%A2%D9%87%D9%86_%D8%AF%D8%B1_%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86

[7] http://eghtesad-bazargani88.blogfa.com/post-3.aspx

[8] http://sg.rai.ir/Site.aspx?ParTree=A09000B01312

[9] http://ttic.ir/index.php?option=com_content&view=category&id=649&Itemid=151مرکز اطلاعات تخصصی حمل و نقل و ترافیک

[10] http://rc.rai.ir/Site.aspx?ParTree=A04014&LnkIdn=19299 مرکز تحقیقات راه آهن

[11] http://rc.rai.ir/Site.aspx?ParTree=A04010&LnkIdn=3003

[12] http://www.iust.ac.ir/find.php?item=18.5878.5793.fa دانشگاه علم و صنعت

  
نویسنده : محمد هادی ریلی(سوزنبان) ; ساعت ۱٠:۳۳ ‎ق.ظ روز جمعه ٢۸ امرداد ،۱۳٩٠
تگ ها :